W obecnym stanie prawnym instytucje kultury zwolnione podmiotowo z VAT na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT nie są objęte obowiązkiem wysyłki JPK_CIT za rok 2026, o ile nie przekraczają progu 50 mln euro przychodów, nie są podatkową grupą kapitałową i nie składają JPK_VAT. Zwolnienie z VAT nie wyłącza instytucji kultury z JPK_CIT „na zawsze”, jednak wpływa na moment wejścia w obowiązek, ponieważ harmonogram wdrożenia JPK_CIT jest etapowy.

Obowiązek JPK_CIT wprowadzany jest w trzech etapach

Oznacza to, że instytucja kultury zwolniona z VAT, która nie wysyła JPK_VAT i nie przekracza progu 50 mln euro przychodów, nie powinna być objęta obowiązkiem JPK_CIT za rok 2026. Pierwszy obowiązkowy rok raportowania to co do zasady 2027. A pierwsza wysyłka JPK_CIT nastąpiłaby do 31 lipca 2028 r., zgodnie z art. 9 ust. 1c ustawy o CIT, który przewiduje przekazywanie ksiąg do końca siódmego miesiąca po zakończeniu roku podatkowego.

Warto jednak pamiętać, że ustawa o CIT przewiduje wyłączenia z obowiązku JPK_CIT tylko dla określonych kategorii: podmiotów zwolnionych z CIT na podstawie art. 6 ust. 1 (z wyjątkiem fundacji rodzinnych), podmiotów z art. 27a oraz prowadzących uproszczoną ewidencję przychodów i kosztów. W praktyce większość instytucji kultury nie mieści się w tych wyłączeniach, ponieważ osiąga dochody opodatkowane CIT lub składa deklaracje jako płatnik PIT. W związku z tym brak obowiązku za 2026 r. wynika nie z wyłączenia ustawowego, lecz z harmonogramu wdrożenia.

W praktyce oznacza to, że mimo, że za rok 2026 nie ma obowiązku wysyłania JPK_CIT, warto już teraz przygotować się organizacyjnie do tego obowiązku. Warto sprawdzić, czy system finansowo księgowy potrafi wygenerować strukturę JPK_KR_PD, czy plan kont jest odpowiednio oznaczony, czy ewidencja środków trwałych zawiera komplet wymaganych danych oraz czy instytucja kultury nie wchodzi w wyjątek wcześniejszego objęcia obowiązkiem.

Podsumowując: za rok 2026 instytucja kultury zwolniona z VAT nie będzie zobowiązana do wysyłki JPK_CIT. Jednak obowiązek pojawi się najprawdopodobniej od 2027 roku, z pierwszą wysyłką do 31 lipca 2028 r. Warto przygotować się już teraz, aby wdrożenie przebiegło bezproblemowo.