REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Wiedza i Praktyka Sp. z o.o.
ul. Łotewska 9a
03-918 Warszawa
REKLAMA
REKLAMA
Art. 1.
Art. 2.
podzadań budżetowych grupujących działania umożliwiające realizację celów zadania, w ramach którego podzadania te zostały wyodrębnione
zasobach własnych Unii Europejskiej - rozumie się przez to środki określone w decyzji, o której mowa w art. 311 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej;
Art. 3.
Art. 3a.
Art. 4.
Art. 4a.
Minister Finansów przedkłada Radzie Ministrów projekt średniookresowego planu budżetowo-strukturalnego w rozumieniu art. 2 pkt 6 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1263 z dnia 29 kwietnia 2024 r. w sprawie skutecznej koordynacji polityk gospodarczych i w sprawie wielostronnego nadzoru budżetowego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 (Dz. Urz. UE L 2024/1263 z 30.04.2024), projekt zmienionego średniookresowego planu budżetowo-strukturalnego, o którym mowa w art. 15 i art. 18 tego rozporządzenia, oraz projekt rocznego sprawozdania z postępów, o którym mowa w art. 21 tego rozporządzenia.
Rada Ministrów przyjmuje średniookresowy plan budżetowo-strukturalny w rozumieniu art. 2 pkt 6 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1263 z dnia 29 kwietnia 2024 r. w sprawie skutecznej koordynacji polityk gospodarczych i w sprawie wielostronnego nadzoru budżetowego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97, zmieniony średniookresowy plan budżetowo-strukturalny, o którym mowa w art. 15 i art. 18 tego rozporządzenia, oraz roczne sprawozdanie z postępów, o którym mowa w art. 21 tego rozporządzenia, które następnie są publikowane w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego Ministra Finansów oraz przedkładane zgodnie z odpowiednio art. 11 ust. 1, art. 15 ust. 1 i 2, art. 18 i art. 21 ust. 1 tego rozporządzenia.
Art. 5.
środki finansowe, odsetki i inne przychody, a także zyski, o których mowa w art. 50d ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2023 r. poz. 2298 oraz z 2026 r. poz. 680);
Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego 2004-2009,
inwestycji finansowanych ze środków wsparcia o charakterze bezzwrotnym, o którym mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/241 z dnia 12 lutego 2021 r. ustanawiającym Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (Dz. Urz. UE L 57 z 18.02.2021, str. 17, z późn. zm.), związanych z wniesieniem wkładu państwa członkowskiego do programów zarządzanych centralnie przez Komisję Europejską;
środki pochodzące z Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, przeznaczone na wsparcie o charakterze bezzwrotnym, o którym mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/241 z dnia 12 lutego 2021 r. ustanawiającym Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, z wyłączeniem środków, o których mowa w pkt 5 lit. e;
Art. 6.
Art. 7.
Art. 8.
Art. 9.
Art. 10.
Art. 11.
Art. 11a.
z dopłat bezpośrednich i innych płatności stosowanych w ramach wspólnej polityki rolnej Unii Europejskiej, otrzymanych na podstawie odrębnych przepisów.
Organ prowadzący, o którym mowa w ust. 1, na podstawie informacji otrzymanych od kierowników państwowych jednostek budżetowych, o których mowa w ust. 1, opracowuje zestawienie dochodów, o których mowa w ust. 1, oraz wydatków nimi finansowanych i przekazuje je Ministrowi Finansów w trybie i terminach określonych w przepisach dotyczących prac nad projektem ustawy budżetowej.
Art. 12.
Art. 13.
Art. 14.
cmentarzy
- mogą być wykonywane przez samorządowe zakłady budżetowe.
Art. 15.
Art. 16.
Art. 17.
sposób ustalania nadwyżki środków obrotowych w samorządowych zakładach budżetowych
- biorąc pod uwagę potrzebę przestrzegania zasad celowego i oszczędnego dokonywania wydatków oraz jawności, przejrzystości i terminowej realizacji zadań.
Art. 18.
Art. 19.
Art. 20.
Art. 21.
Podstawą gospodarki finansowej agencji wykonawczej jest roczny plan finansowy, obejmujący w szczególności:
przychody z prowadzonej działalności;
dotacje z budżetu państwa;
koszty:
funkcjonowania agencji wykonawczej,
realizacji zadań ustawowych, z wyszczególnieniem kosztów realizacji tych zadań przez inne podmioty
z wyszczególnieniem uposażeń i wynagrodzeń ze stosunku pracy oraz składek od nich naliczanych, płatności odsetkowych wynikających z zaciągniętych zobowiązań oraz zakupu towarów i usług;
wynik finansowy;
środki na wydatki majątkowe;
środki przyznane innym podmiotom;
stan należności i zobowiązań na początek i koniec roku;
stan środków pieniężnych na początek i koniec roku.
W ramach planu finansowego sporządza się także plan dochodów i wydatków agencji wykonawczej ujmowanych w terminie ich zapłaty, przy czym planowane wydatki nie powinny być wyższe od planowanych dochodów. Planowane wydatki mogą przekraczać planowane dochody za zgodą ministra sprawującego nadzór nad agencją wykonawczą, wydaną w porozumieniu z Ministrem Finansów.
Projekt rocznego planu finansowego agencji wykonawczej ustala jej właściwy organ w porozumieniu z ministrem sprawującym nadzór nad agencją wykonawczą. Po zatwierdzeniu przez ministra sprawującego nadzór projekt jest przekazywany Ministrowi Finansów, w trybie i terminach określonych w przepisach dotyczących prac nad projektem ustawy budżetowej.
W planie finansowym agencji wykonawczej, w trakcie roku budżetowego, mogą być dokonywane zmiany przychodów i kosztów lub dochodów i wydatków, w tym polegające na przesunięciach pomiędzy ich poszczególnymi pozycjami w ramach łącznych kwot przychodów, kosztów, dochodów lub wydatków:
jeżeli nie spowodują one zwiększenia zobowiązań agencji ani pogorszenia jej planowanego wyniku finansowego brutto;
planowanych wydatków ponad planowane dochody, z uwzględnieniem możliwości wykorzystania środków pieniężnych z poprzednich okresów, pozostających w dyspozycji agencji wykonawczej, lub
W przypadku, o którym mowa w ust. 4:
pkt 2 - zmiana jest dokonywana po uzyskaniu, na wniosek ministra sprawującego nadzór nad agencją wykonawczą, zgody Ministra Finansów i następnie opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu;
Minister sprawujący nadzór nad agencją wykonawczą, występując do Ministra Finansów o zgodę, o której mowa w ust. 5 pkt 2, przedstawia swoją opinię w sprawie.
Agencja wykonawcza może:
otrzymywać dotacje z budżetu państwa, w zakresie określonym w odrębnych ustawach;
zaciągać zobowiązania na okres realizacji danego zadania przekraczający rok budżetowy, jeżeli wydatki niezbędne na obsługę zobowiązania znajdują się w rocznym planie finansowym.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia gospodarki finansowej agencji wykonawczych, mając na względzie potrzebę zapewnienia jednolitości zasad finansowania agencji wykonawczych oraz przestrzegania zasad jawności i przejrzystości.
Art. 22.
Art. 23.
Art. 24.
Podstawą gospodarki finansowej instytucji gospodarki budżetowej jest roczny plan finansowy, obejmujący w szczególności:
1) przychody z prowadzonej działalności;
2) dotacje z budżetu państwa;
3) koszty, w tym:
a) uposażenia i wynagrodzenia ze stosunku pracy oraz składki od nich naliczane,
b) płatności odsetkowe wynikające z zaciągniętych zobowiązań,
c) zakup towarów i usług;
4) środki na wydatki majątkowe;
5) wynik finansowy;
6) stan należności i zobowiązań na początek i koniec roku;
7) stan środków pieniężnych na początek i koniec roku.
Projekt planu finansowego instytucji gospodarki budżetowej jest przekazywany Ministrowi Finansów w trybie i terminach określonych w przepisach dotyczących prac nad projektem ustawy budżetowej.
Instytucja gospodarki budżetowej może:
1) uzyskiwać przychody z odsetek od wolnych środków przekazanych w depozyt, o którym mowa w art. 48 ust. 2;
2) otrzymywać dotacje z budżetu państwa na realizację zadań publicznych, jeżeli odrębne ustawy tak stanowią.
Nowo tworzonej instytucji gospodarki budżetowej może być przyznana jednorazowa dotacja na pierwsze wyposażenie w środki obrotowe.
Koszty instytucji gospodarki budżetowej mogą być ponoszone tylko w ramach przychodów, z uwzględnieniem możliwości wykorzystania środków pieniężnych z poprzednich okresów, pozostających w dyspozycji instytucji gospodarki budżetowej.
W planie finansowym instytucji gospodarki budżetowej, w trakcie roku budżetowego, mogą być dokonywane zmiany przychodów i kosztów lub dochodów i wydatków, w tym polegające na przesunięciach pomiędzy ich poszczególnymi pozycjami w ramach łącznych kwot przychodów, kosztów, dochodów lub wydatków:
1) jeżeli nie spowodują one zwiększenia dotacji z budżetu państwa i pogorszenia planowanego wyniku finansowego brutto instytucji gospodarki budżetowej;
2) powodujące zwiększenie:
a) łącznych kwot przychodów i kosztów lub łącznych kwot dochodów i wydatków, lub
b) planowanych wydatków ponad planowane dochody, jednak nie więcej niż o wysokość środków pieniężnych z poprzednich okresów, pozostających w dyspozycji instytucji gospodarki budżetowej, lub
c) uposażeń i wynagrodzeń ze stosunku pracy;
3) dotyczące środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 7:
1) pkt 1 - zmiana jest dokonywana za zgodą organu wykonującego funkcje organu założycielskiego instytucji gospodarki budżetowej i o dokonanych zmianach dyrektor instytucji gospodarki budżetowej informuje niezwłocznie Ministra Finansów;
2) pkt 2 i 3 - zmiana jest dokonywana po uzyskaniu zgody organu wykonującego funkcję organu założycielskiego instytucji gospodarki budżetowej, wydanej w porozumieniu z Ministrem Finansów.
Art. 25.
Art. 26.
Art. 27.
Art. 28.
Art. 29.
Państwowy fundusz celowy jest tworzony na podstawie odrębnej ustawy.
Państwowy fundusz celowy nie posiada osobowości prawnej.
Państwowy fundusz celowy stanowi wyodrębniony rachunek bankowy, którym dysponuje minister wskazany w ustawie tworzącej fundusz albo inny organ wskazany w tej ustawie.
Do państwowych funduszy celowych nie zalicza się funduszy, których jedynym źródłem przychodów, z wyłączeniem odsetek od rachunku bankowego i darowizn, jest dotacja z budżetu państwa.
Przychody państwowego funduszu celowego pochodzą ze środków publicznych, a koszty są ponoszone na realizację wyodrębnionych zadań państwowych.
Podstawą gospodarki finansowej państwowego funduszu celowego jest roczny plan finansowy, obejmujący w szczególności:
1) stan początkowy i końcowy środków pieniężnych, należności i zobowiązań;
2) przychody własne;
3) dotacje z budżetu państwa oraz innych jednostek sektora finansów publicznych;
4) koszty realizacji zadań, w tym uposażenia i wynagrodzenia ze stosunku pracy oraz składki od nich naliczane.
W planie finansowym państwowego funduszu celowego wyodrębnia się zadania finansowane ze środków funduszu.
W ramach planu finansowego państwowego funduszu celowego sporządza się także plan dochodów i wydatków ujmowanych w terminie ich zapłaty.
Projekt planu finansowego państwowego funduszu celowego jest przekazywany Ministrowi Finansów w trybie i terminach określonych w przepisach dotyczących prac nad projektem ustawy budżetowej.
Koszty państwowego funduszu celowego mogą być ponoszone w ramach planowanych przychodów, z uwzględnieniem możliwości wykorzystania środków pieniężnych z poprzednich okresów.
Ze środków państwowego funduszu celowego mogą być udzielane pożyczki jednostkom samorządu terytorialnego, jeżeli ustawa tworząca fundusz tak stanowi.
W planie finansowym państwowego funduszu celowego, w trakcie roku budżetowego, mogą być dokonywane zmiany przychodów i kosztów lub dochodów i wydatków, w tym polegające na przesunięciach pomiędzy ich poszczególnymi pozycjami w ramach zadań wynikających z odrębnej ustawy tworzącej fundusz, łącznych kwot przychodów, kosztów, dochodów lub wydatków.
Zmiany, o których mowa w ust. 12, są dokonywane przez dysponenta państwowego funduszu celowego, a w przypadku gdy dysponentem państwowego funduszu celowego nie jest minister - po wyrażeniu zgody przez organ nadzorujący dysponenta funduszu, jeżeli dysponent funduszu jest nadzorowany przez taki organ, przy czym w przypadku zmian:
1) powodujących zwiększenie:
a) łącznych kwot przychodów i kosztów lub łącznych kwot dochodów i wydatków, lub
b) planowanych wydatków ponad planowane dochody, jednak nie więcej niż o wysokość środków pieniężnych z poprzednich okresów, pozostających w dyspozycji państwowego funduszu celowego, lub
c) uposażeń i wynagrodzeń ze stosunku pracy
- za zgodą Ministra Finansów i następnie po uzyskaniu przez dysponenta państwowego funduszu celowego opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu;
2) dotyczących środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2, za zgodą Ministra Finansów.
O dokonanych zmianach, o których mowa w ust. 12, innych niż określone w ust. 13, dysponent państwowego funduszu celowego niezwłocznie informuje Ministra Finansów.
Dysponent państwowego funduszu celowego, występując do Ministra Finansów o zgodę, o której mowa w ust. 13 pkt 1, przedstawia swoją opinię w sprawie, przy czym w przypadku gdy dysponentem funduszu nie jest minister - opinię przedstawia organ nadzorujący dysponenta funduszu, jeżeli dysponent funduszu jest nadzorowany przez taki organ.
Zmiany planu finansowego państwowego funduszu celowego nie mogą powodować zwiększenia dotacji z budżetu państwa.
Jeżeli państwowy fundusz celowy posiada zobowiązania wymagalne, w tym kredyty i pożyczki, zwiększenie przychodów w pierwszej kolejności przeznacza się na ich spłatę.
Art. 30.
Państwowe i samorządowe osoby prawne są tworzone na podstawie odrębnych ustaw.
Podstawą gospodarki finansowej państwowych i samorządowych osób prawnych jest roczny plan finansowy, obejmujący w szczególności:
1) przychody z prowadzonej działalności;
2) dotacje z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego;
3) koszty, w tym:
a) uposażenia i wynagrodzenia ze stosunku pracy oraz składki od nich naliczane,
b) płatności odsetkowe wynikające z zaciągniętych zobowiązań,
c) zakup towarów i usług;
4) środki na wydatki majątkowe;
5) środki przyznane innym podmiotom;
6) stan należności i zobowiązań na początek i koniec roku;
7) stan środków pieniężnych na początek i koniec roku.
Sporządzanie planów finansowych państwowych i samorządowych osób prawnych oraz dokonywanie zmian w tych planach odbywa się zgodnie z ustawami o ich utworzeniu, z uwzględnieniem odpowiednio przepisów niniejszej ustawy.
W ramach planu finansowego państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 8 i 14, sporządza się także plan dochodów i wydatków ujmowanych w terminie ich zapłaty.
Projekty planów finansowych państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 8 i 14, są przekazywane Ministrowi Finansów w trybie i terminach określonych w przepisach dotyczących prac nad projektem ustawy budżetowej.
W planach finansowych państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 8 i 14, w trakcie roku budżetowego, mogą być dokonywane zmiany przychodów i kosztów lub dochodów i wydatków, w tym polegające na przesunięciach pomiędzy ich poszczególnymi pozycjami w ramach łącznych kwot przychodów, kosztów, dochodów lub wydatków:
1) jeżeli nie spowodują one zwiększenia zobowiązań państwowej osoby prawnej ani pogorszenia planowanego wyniku finansowego brutto państwowej osoby prawnej;
2) powodujące zwiększenie:
a) łącznych kwot przychodów i kosztów lub łącznych kwot dochodów i wydatków, lub
b) planowanych wydatków ponad planowane dochody, z uwzględnieniem możliwości wykorzystania środków pieniężnych z poprzednich okresów, pozostających w dyspozycji państwowej osoby prawnej, lub
c) dotacji z budżetu państwa, lub
d) uposażeń i wynagrodzeń ze stosunku pracy;
3) dotyczące środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 6:
1) pkt 1 - zmiana jest dokonywana za zgodą organu sprawującego nadzór nad państwową osobą prawną lub organu, któremu państwowa osoba prawna podlega i o dokonanych zmianach kierownik jednostki informuje niezwłocznie Ministra Finansów;
2) pkt 2 - zmiana jest dokonywana po wyrażeniu zgody przez Ministra Finansów i następnie po uzyskaniu przez organ sprawujący nadzór nad państwową osobą prawną lub organ, któremu państwowa osoba prawna podlega, opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu;
3) pkt 3 - zmiana jest dokonywana za zgodą organu sprawującego nadzór nad państwową osobą prawną lub organu, któremu państwowa osoba prawna podlega, wydaną w porozumieniu z Ministrem Finansów.
Organ sprawujący nadzór nad państwową osobą prawną oraz organ, któremu państwowa osoba prawna podlega, występując do Ministra Finansów o zgodę, o której mowa w ust. 7 pkt 2, przedstawia swoją opinię w sprawie.
Art. 31.
Art. 32.
Agencje wykonawcze, instytucje gospodarki budżetowej, dysponenci państwowych funduszy celowych oraz państwowe osoby prawne, o których mowa w art. 9 pkt 14, sporządzają plany finansowe w układzie zadaniowym na rok budżetowy.
Art. 32a.
W przypadku gdy agencje wykonawcze, instytucje gospodarki budżetowej, państwowe fundusze celowe, fundusze, o których mowa w art. 9 pkt 8, oraz państwowe osoby prawne, o których mowa w art. 9 pkt 14, zostały utworzone w trakcie roku budżetowego, pierwszy plan finansowy, który jest podstawą gospodarki finansowej w roku ich utworzenia, ustala niezwłocznie odpowiednio kierownik jednostki sektora finansów publicznych lub dysponent państwowego funduszu celowego w porozumieniu z:
organem nadzorującym jednostkę, jeżeli jednostka jest nadzorowana przez taki organ, lub organem, któremu jednostka podlega, jeżeli jednostka podlega takiemu organowi,
organem nadzorującym dysponenta państwowego funduszu celowego, jeżeli dysponent tego funduszu jest nadzorowany przez taki organ - w przypadku państwowego funduszu celowego, którego dysponentem nie jest minister
a następnie uzgadnia go z Ministrem Finansów i przedstawia sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu w celu zaopiniowania.
Do planu finansowego, o którym mowa w ust. 1, przepisy dotyczące planów finansowych agencji wykonawczych, instytucji gospodarki budżetowej, państwowych funduszy celowych, funduszy, o których mowa w art. 9 pkt 8, oraz państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 14, stosuje się odpowiednio.
Art. 33.
Art. 34.
zasad odpłatności za świadczone usługi,
umowy, o której mowa w art. 34a ust. 1;
Art. 34a.
Kierownik jednostki sektora finansów publicznych, zwany dalej "kierownikiem jednostki", udostępnia i aktualizuje w Centralnym Rejestrze Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych, zwanym dalej "Centralnym Rejestrem Umów JSFP", informacje o umowie zawartej przez jednostkę sektora finansów publicznych lub na jej rzecz, jeżeli umowa ta spełnia łącznie następujące warunki:
stanowi zamówienie w rozumieniu art. 7 pkt 32 ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1320, z późn. zm.);
została zawarta w formie pisemnej, dokumentowej, elektronicznej albo innej formie szczególnej.
W przypadku gdy umowa została zawarta na rzecz jednostki sektora finansów publicznych, obowiązki, o których mowa w ust. 1, wykonuje kierownik jednostki, na rzecz której zawarto tę umowę.
W przypadku gdy umowa została zawarta na rzecz wielu jednostek sektora finansów publicznych, obowiązki, o których mowa w ust. 1, wykonują kierownicy jednostek, na rzecz których zawarto umowę, w zakresie, w jakim informacje o umowie odnoszą się do poszczególnych jednostek, których są kierownikami.
W przypadku umowy zawartej przez organ władzy publicznej lub na jego rzecz obowiązki, o których mowa w ust. 1, wykonuje kierownik jednostki obsługującej ten organ, przy czym przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
W Centralnym Rejestrze Umów JSFP nie zamieszcza się informacji o umowie:
zawartej przez:
Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencję Wywiadu, Służbę Kontrwywiadu Wojskowego, Służbę Wywiadu Wojskowego lub Centralne Biuro Antykorupcyjne, lub na ich rzecz,
placówkę zagraniczną Rzeczypospolitej Polskiej w rozumieniu art. 7 pkt 7 ustawy z dnia 21 stycznia 2021 r. o służbie zagranicznej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1691 i 1840) lub na jej rzecz,
jednostkę organizacyjną podległą Ministrowi Obrony Narodowej lub na jej rzecz;
o której mowa w art. 11 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych;
dotyczącej zamówień, o których mowa w art. 14 ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych;
dotyczącej czynności operacyjno-rozpoznawczych finansowanych z funduszu operacyjnego i podejmowanych przez jednostki uprawnione na podstawie odrębnych ustaw;
w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa lub której udostępnienie, uwzględniając w szczególności możliwość agregacji tych informacji, może zagrażać interesom państwa albo wywrzeć niekorzystny wpływ w zakresie bezpieczeństwa lub obronności, w tym w zakresie:
zabezpieczenia granicy państwowej,
zapewnienia bezpieczeństwa paliwowego państwa i bezpieczeństwa gazowego państwa w rozumieniu odpowiednio art. 2 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1281 oraz z 2025 r. poz. 1168 i 1303),
bezpieczeństwa infrastruktury krytycznej w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 122, z późn. zm.);
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zamieszczanej na stronie internetowej Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie art. 135 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, 1537 i 1739).
Kierownik jednostki może udostępniać i aktualizować w Centralnym Rejestrze Umów JSFP również informacje o umowie, o której mowa w ust. 1 pkt 1, niespełniającej warunku określonego w ust. 1 pkt 2.
numer umowy - o ile taki numer nadano;
datę zawarcia umowy;
okres, na jaki umowa została zawarta;
oznaczenie stron umowy;
wskazanie przedmiotu umowy;
wartość umowy;
wskazanie, czy umowa jest finansowana ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2-3;
status umowy i dzień zakończenia obowiązywania umowy;
podstawę prawną nieudostępnienia informacji o umowie oraz organ lub osobę, które dokonały wyłączenia jawności danej informacji - w przypadku, o którym mowa w ust. 8;
podstawę dokonania aktualizacji informacji określonych w pkt 1-9, o ile dokonano takiej aktualizacji.
W Centralnym Rejestrze Umów JSFP udostępnia się i aktualizuje następujące informacje o umowie:
W Centralnym Rejestrze Umów JSFP nie udostępnia się informacji o umowie, co do których prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu na podstawie art. 5 ust. 1 i 2-2b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902).
W Centralnym Rejestrze Umów JSFP mogą być udostępniane i aktualizowane informacje o umowie inne niż określone w ust. 7, niestanowiące danych osobowych.
Informacje o umowie udostępnia się i aktualizuje w Centralnym Rejestrze Umów JSFP bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 30 dni odpowiednio od dnia zawarcia umowy lub zaistnienia zmiany informacji o umowie, przy czym do tego terminu nie wlicza się dni, w których wystąpiła awaria, o której mowa w art. 34b ust. 2.
Centralny Rejestr Umów JSFP jest jawny.
Art. 34b.
Minister Finansów zapewnia funkcjonowanie systemu teleinformatycznego, w którym jest prowadzony Centralny Rejestr Umów JSFP.
W przypadku awarii systemu, o którym mowa w ust. 1, Minister Finansów informuje o jej wystąpieniu i usunięciu w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego Ministra Finansów.
Konta w systemie, o którym mowa w ust. 1, są zakładane na wniosek zawierający dane wnioskodawcy upoważnionego do działania w imieniu jednostki sektora finansów publicznych oraz dane tej jednostki, do którego dołącza się dokumenty potwierdzające zawarte w nim dane, w przypadku gdy są one niezbędne do potwierdzenia upoważnienia do działania w imieniu tej jednostki.
Kierownik jednostki wyznacza użytkowników konta w systemie, o którym mowa w ust. 1, upoważnionych do zarządzania tym kontem.
System, o którym mowa w ust. 1, umożliwia wyszukiwanie informacji o umowie udostępnionych w Centralnym Rejestrze Umów JSFP oraz wgląd do tych informacji.
Informacje o umowie są usuwane z Centralnego Rejestru Umów JSFP po upływie pięciu lat, licząc od końca roku, w którym umowa przestała obowiązywać.
Udostępnienie informacji o umowach w Centralnym Rejestrze Umów JSFP uważa się za udostępnianie informacji sektora publicznego w celu ponownego wykorzystywania nieodpłatnie i na warunkach określonych przez Ministra Finansów w systemie, o którym mowa w ust. 1.
Minister Finansów jest administratorem danych użytkowników kont w systemie, o którym mowa w ust. 1, oraz innych danych w zakresie, w jakim jest to niezbędne do zapewnienia funkcjonowania tego systemu.
Kierownik jednostki jest administratorem danych w systemie, o którym mowa w ust. 1, w zakresie informacji o umowie zamieszczonych przez tego kierownika jednostki w Centralnym Rejestrze Umów JSFP.
Obowiązki administratora danych określone w przepisach o ochronie danych osobowych w zakresie informacji o umowie zamieszczonych w Centralnym Rejestrze Umów JSFP wykonuje wyłącznie kierownik jednostki, o którym mowa w ust. 9.
Art. 34c.
Art. 34d.
Minister Finansów określi, w drodze rozporządzenia:
szczegółowy sposób określania wartości umowy, o której mowa w art. 34a ust. 7 pkt 6,
szczegółowy zakres informacji o umowie, o których mowa w art. 34a ust. 7 pkt 3-10,
szczegółowy zakres danych zawartych we wniosku, o którym mowa w art. 34b ust. 3, przypadki, w jakich do tego wniosku dołącza się dokumenty, oraz rodzaj tych dokumentów, a także sposób i tryb jego składania,
warunki korzystania z kont w systemie, o którym mowa w art. 34b ust. 1, w tym sposób uwierzytelniania użytkowników tych kont,
zakres korzystania z kont w systemie, o którym mowa w art. 34b ust. 1, w tym rodzaje tych kont, i uprawnienia użytkowników tych kont,
sposób wyszukiwania informacji o umowie i wglądu do tych informacji udostępnionych w Centralnym Rejestrze Umów JSFP
mając na uwadze konieczność zapewnienia kompletności, jednolitości i przejrzystości informacji udostępnianych w Centralnym Rejestrze Umów JSFP, sprawną obsługę wniosków, o których mowa w art. 34b ust. 3, zapewnienie bezpieczeństwa, wiarygodności i niezaprzeczalności przekazywanych danych oraz potrzebę ich ochrony przed nieuprawnionym dostępem, efektywność zarządzania kontem w systemie, o którym mowa w art. 34b ust. 1, oraz łatwość wyszukiwania informacji w Centralnym Rejestrze Umów JSFP.
Art. 35.
Art. 35a.
Art. 35b.
Art. 35c.
Art. 35d.
Art. 36.
Art. 37.
Art. 38.
kwotę niewymagalnych zobowiązań z tytułu poręczeń i gwarancji udzielonych przez jednostki sektora finansów publicznych
- według stanu na koniec roku budżetowego.
Art. 38a.
relację kwoty, o której mowa w pkt 3, do produktu krajowego brutto
- według stanu na koniec roku budżetowego.
Art. 38b.
deflator produktu krajowego brutto za rok poprzedzający rok budżetowy o dwa lata;
dynamikę wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych za rok poprzedzający rok budżetowy o dwa lata;
Art. 38c.
Art. 39.
Dochody publiczne, wydatki publiczne i przychody, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 5, oraz środki, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, klasyfikuje się według:
Minister Finansów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółową klasyfikację dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, w tym paragrafy określające rodzaj wydatków zaliczanych do poszczególnych grup wydatków, o których mowa w art. 124 ust. 1, oraz paragrafy wydatków zaliczanych do wydatków bieżących i wydatków majątkowych, o których mowa w art. 236 ust. 1-4, uwzględniając potrzebę jednolitego klasyfikowania środków publicznych.
Minister Finansów może określić w rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 4, klasyfikację wydatków o większej szczegółowości niż określona w ust. 1 dla zadań z zakresu bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego, z uwzględnieniem specyfiki jednostek realizujących zadania z tego zakresu.
Art. 40.
w drodze zarządzenia - zasady rachunkowości oraz plany kont dla organów podatkowych podległych Ministrowi Finansów, w zakresie poboru i rozliczenia podatków, opłat, wpłat z zysku przedsiębiorstw państwowych, jednoosobowych spółek Skarbu Państwa oraz banków państwowych, a także innych niepodatkowych należności budżetowych, do których poboru, ustalania lub określania są uprawnione organy podatkowe
- uwzględniając potrzebę zapewnienia przejrzystości planów kont oraz charakter działalności prowadzonej przez te jednostki.
Art. 40a.
Minister Finansów publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu go obsługującego wytyczne w zakresie przypisywania paragrafów, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 2, do kont księgowych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 40 ust. 4, w celu zapewnienia jednolitego ewidencjonowania danych w zakresie gospodarowania środkami publicznymi.
Art. 41.
z wykonania planów finansowych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i zarządzanych przez niego funduszy oraz Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego i funduszy zarządzanych przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego,
z wykonania planów finansowych państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 14;
Art. 42.
wydatków finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5 i 6;
wydatków finansowanych ze środków finansowych, o których mowa w art. 77a ust. 1.
Art. 43.
Art. 44.
Art. 45.
Art. 46.
Art. 47.
Art. 48.
Bank Gospodarstwa Krajowego dokonuje lokat wolnych środków funduszy utworzonych, powierzonych lub przekazanych temu bankowi na podstawie odrębnych ustaw, w formie depozytu u Ministra Finansów. Przepisy ust. 3 i ust. 4 zdanie pierwsze stosuje się odpowiednio.
Art. 49.
Art. 50.
zasobów własnych Unii Europejskiej oraz obligatoryjnych składek wpłacanych do organizacji międzynarodowych;
wypłat i obsługi świadczenia wspierającego, o którym mowa w ustawie z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. poz. 1429);
wypłat i obsługi świadczeń "aktywny rodzic", o których mowa w ustawie z dnia 15 maja 2024 r. o wspieraniu rodziców w aktywności zawodowej oraz w wychowaniu dziecka - "Aktywny rodzic" (Dz. U. poz. 858);
świadczenia pieniężnego, o którym mowa w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym członkom rodziny funkcjonariuszy lub żołnierzy zawodowych, których śmierć nastąpiła w związku ze służbą albo podjęciem poza służbą czynności ratowania życia lub zdrowia ludzkiego albo mienia (Dz. U. poz. 658);
świadczenia ratowniczego, o którym mowa w:
art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 244 i 900 oraz z 2026 r. poz. 180),
art. 11a ust. 1 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie i ratownictwie w górach i na zorganizowanych terenach narciarskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1154);
wypłat i obsługi kolejnego dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o kolejnym dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów (Dz. U. poz. 1407);
wydatków w części budżetu państwa „zdrowie” oraz w dziale „ochrona zdrowia” w innych częściach budżetu państwa;
wydatków w części budżetu państwa "subwencje ogólne dla jednostek samorządu terytorialnego;
na realizację zadań, o których mowa w ustawie z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej (Dz. U. poz. 1907);
rekompensaty, o której mowa w art. 36a ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2112 oraz z 2025 r. poz. 1180).
Art. 50a.
Art. 51.
Art. 52.
Art. 53.
Kierownik jednostki jest odpowiedzialny za całość gospodarki finansowej tej jednostki, z zastrzeżeniem ust. 5.
Kierownik jednostki obsługującej, o której mowa w art. 10b ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2026 r. poz. 662 i 912), art. 6b ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1684 oraz z 2026 r. poz. 252 i 912), art. 8d ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2026 r. poz. 720), art. 16b ust. 1 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o związku metropolitalnym w województwie śląskim (Dz. U. z 2025 r. poz. 186 oraz z 2026 r. poz. 912) i art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 11 czerwca 2026 r. o związku metropolitalnym w województwie pomorskim (Dz. U. poz. 912), jest odpowiedzialny za gospodarkę finansową oraz rachunkowość i sprawozdawczość jednostki obsługiwanej, o której mowa w art. 10a pkt 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 6a pkt 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, art. 8c pkt 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, art. 16a ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o związku metropolitalnym w województwie śląskim i art. 21 ustawy z dnia 11 czerwca 2026 r. o związku metropolitalnym w województwie pomorskim, w zakresie obowiązków powierzonych uchwałą, o której mowa w art. 10b ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 6b ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, art. 8d ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, art. 16b ust. 2 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o związku metropolitalnym w województwie śląskim i art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 11 czerwca 2026 r. o związku metropolitalnym w województwie pomorskim, albo porozumieniem, o którym mowa w art. 10b ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 6b ust. 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym i art. 8d ust. 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio.
Art. 54.
Jeżeli w ramach wspólnej obsługi, o której mowa w art. 10a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 6a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym i art. 8c ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, art. 16a ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o związku metropolitalnym w województwie śląskim i art. 21 ustawy z dnia 11 czerwca 2026 r. o związku metropolitalnym w województwie pomorskim, jednostka obsługująca zaliczana do sektora finansów publicznych zapewnia realizację zadań głównego księgowego jednostki sektora finansów publicznych przez osobę spełniającą wymogi, o których mowa w ust. 2, w jednostce obsługiwanej nie zatrudnia się głównego księgowego.
Art. 54a.
Art. 55.
Art. 56.
Art. 57.
Art. 57a.
Art. 58.
Agencja wykonawcza może nie dochodzić należności z tytułu rekompensaty, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, jeżeli jej kwota jest równa świadczeniu pieniężnemu w rozumieniu tej ustawy albo większa od tego świadczenia.
Art. 59.
Art. 59a.
Art. 60.
Art. 61.
organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej w rozumieniu ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury na lata 2021-2027 (Dz. U. poz. 1273) albo organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej w rozumieniu ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (Dz. U. z 2020 r. poz. 2140), albo organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej w rozumieniu ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. z 2021 r. poz. 664) - od decyzji wydanej przez instytucję pośredniczącą;
Art. 62.
Art. 63.
Art. 64.
Art. 65.
Art. 66.
Art. 66a.
wypłaty salda, o którym mowa w art. 100 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1060 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności, Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji i Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury, a także przepisy finansowe na potrzeby tych funduszy oraz na potrzeby Funduszu Azylu, Migracji i Integracji, Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instrumentu Wsparcia Finansowego na rzecz Zarządzania Granicami i Polityki Wizowej (Dz. Urz. UE L 231 z 30.06.2021, str. 159, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem ogólnym", w odniesieniu do roku obrachunkowego obejmującego okres 1 lipca 2029 r.-30 czerwca 2030 r., albo
Przepisy ust. 1 stosuje się odpowiednio do środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 2.
Art. 66b.
1. Decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6, wydaje się przed upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego, w którym decyzja, o której mowa w art. 189 ust. 3b, albo decyzja, o której mowa w 207 ust. 9, stała się ostateczna.
2. Osoby trzecie odpowiedzialne za zobowiązania do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6, ustala się według stanu z dnia powstania naruszeń określonych w art. 189 ust. 3 lub w art. 207 ust. 1.
3. Zobowiązanie wynikające z decyzji o odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6, przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od dnia:
1) w którym decyzja ta stała się ostateczna albo
2) o którym mowa w art. 66a ust. 1 pkt 1a i 2
- w zależności od tego, który z tych terminów nastąpi później.
Art. 67.
Art. 68.
Art. 69.
Art. 70.
Art. 71.
Art. 72.
Art. 73.
wartości zobowiązań z tytułu poręczeń i gwarancji
- uwzględniając klasyfikację tytułów dłużnych zaliczanych do państwowego długu publicznego oraz konieczność prawidłowego obliczenia relacji państwowego długu publicznego do produktu krajowego brutto.
Art. 74.
Art. 75.
Art. 76.
Art. 77.
Art. 77a.
1. Środki finansowe uzyskane przez Skarb Państwa na zagranicznym rynku finansowym z tytułu instrumentu bezpośrednio finansującego wydatki budżetu państwa na zakup towarów lub usług od przedsiębiorcy zagranicznego w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2022 r. poz. 470), w szczególności kredytów i pożyczek, stanowią przychód budżetu państwa. Do środków tych nie stosuje się przepisów art. 196 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 197.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, przychód i wydatek budżetu państwa powstają z dniem spełnienia przez podmiot finansujący świadczenia z tytułu instrumentu finansującego, o którym mowa w ust. 1, przy czym kwota wydatku budżetu państwa jest równa kwocie przychodu budżetu państwa.
3. Kwota wydatku budżetu państwa na zakup towarów lub usług, o których mowa w ust. 1, jest ujmowana w części budżetowej, w ramach której jest dokonywany ten zakup.
Art. 78.
Art. 78a.
Art. 78b.
Minister Finansów może przyjmować wolne środki podmiotów niebędących jednostkami sektora finansów publicznych, a zaliczanych do sektora instytucji rządowych i samorządowych w rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 549/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych w Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 174 z 26.06.2013, str. 1, z późn. zm.) w depozyt na warunkach określonych w umowie, z zastrzeżeniem art. 78ba.
Art. 78ba.
W przypadku, o którym mowa w art. 48 ust. 4a, Minister Finansów przyjmuje wolne środki w depozyt na warunkach określonych w umowie. Przepis art. 78c stosuje się odpowiednio.
Umowa, o której mowa w ust. 1, określa co najmniej:
warunki przekazywania i przyjmowania wolnych środków w depozyt, w szczególności terminy przekazywania tych środków i terminy ich zwrotu;
wysokość lub sposób obliczania oprocentowania środków przyjętych w depozyt;
szczegółowe warunki rozwiązywania depozytu przed terminem, na jaki został on utworzony.
Art. 78c.
Art. 78d.
Art. 78e.
Art. 78f.
Art. 78g.
Art. 78h.
Art. 79.
Art. 80.
Art. 81.
Art. 82.
Art. 83.
Art. 83a.
Środki pieniężne w walucie innej niż te, o których mowa w ust. la, ale notowanej w tabeli kursów Banku Gospodarstwa Krajowego lub tabeli kursów pośrednika kasowego Banku Gospodarstwa Krajowego są wpłacane na rachunki depozytowe Ministra Finansów prowadzone w złotych po przeliczeniu według obowiązującego w chwili realizacji wpłaty kursu kupna danej waluty:
1) w Banku Gospodarstwa Krajowego - w przypadku wpłat bezgotówkowych;
2) u pośrednika kasowego Banku Gospodarstwa Krajowego - w przypadku wpłat w gotówce.
Art. 84.
Do zaciągania pożyczek i kredytów przez Skarb Państwa, emisji skarbowych papierów wartościowych oraz innych operacji związanych bezpośrednio z zarządzaniem państwowym długiem publicznym nie stosuje się przepisów art. 34a, art. 34b,.
Art. 85.
Art. 86.
na kolejny rok Rada Ministrów uchwala projekt ustawy budżetowej, w którym:
– nie przewiduje się deficytu budżetu państwa lub przyjmuje się poziom różnicy dochodów i wydatków budżetu państwa, zapewniający, że relacja długu Skarbu Państwa do produktu krajowego brutto przewidywana na koniec roku budżetowego, którego dotyczy projekt ustawy, będzie niższa od relacji, o której mowa w art. 38 pkt 1 lit. b, ogłoszonej zgodnie z art. 38 ,
– nie przewiduje się wzrostu wynagrodzeń pracowników państwowej sfery budżetowej, w tym pracowników jednostek, o których mowa w art. 139 ust. 2 ,
– waloryzacja rent i emerytur nie może przekroczyć poziomu odpowiadającego wzrostowi cen towarów i usług konsumpcyjnych, ogłoszonego przez Główny Urząd Statystyczny za poprzedni rok budżetowy,
– wprowadza się zakaz udzielania pożyczek i kredytów z budżetu państwa z wyjątkiem rat kredytów i pożyczek udzielonych w latach poprzednich,
– nie przewiduje się wzrostu wydatków w jednostkach, o których mowa w art. 139 ust. 2, na poziomie wyższym niż w administracji rządowej,
organy administracji rządowej mogą zaciągać nowe zobowiązania na przygotowanie inwestycji, jeżeli mają zapewnione finansowanie z udziałem środków publicznych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, na maksymalnym dopuszczalnym poziomie, określonym w przepisach lub procedurach dotyczących danego rodzaju inwestycji, nie mniejszym niż 50 % całości kosztów, z tym że ograniczenia te nie dotyczą:
- odbudowy lub przebudowy dróg krajowych w celu usunięcia zagrożenia naruszenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym,
- inwestycji, o których mowa w art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r. (Dz. U. Nr 123, poz. 835 i Nr 148, poz. 993),
- przygotowania, wdrożenia, budowy lub eksploatacji systemów elektronicznego poboru opłat, o których mowa w art. 13i ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115, z późn. zm.),
- zobowiązania z tytułu odszkodowań za nieruchomości przejęte w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczegolnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie drog publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 i Nr 199, poz. 1227 oraz z 2009 r. Nr 72, poz. 620);
Art. 86a.
Art. 87.
Art. 88.
Art. 89.
Art. 90.
Art. 91.
Art. 91a.
Art. 92.
Art. 93.
Art. 94.
Art. 95.
Art. 96.
Art. 97.
sposób realizacji świadczeń z tytułu skarbowych papierów wartościowych
- kierując się koniecznością optymalnego zaspokajania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa oraz efektywnego zarządzania długiem Skarbu Państwa.
Art. 98.
Art. 99.
Art. 100.
powyżej wartości nominalnej
- i wykupywana po upływie okresu, na jaki została wyemitowana.
Art. 101.
Art. 102.
Art. 109.
Art. 110.
1. Budżet państwa określa:
1) łączną kwotę prognozowanych podatkowych i niepodatkowych dochodów budżetu państwa;
2) łączną kwotę planowanych wydatków budżetu państwa;
2a) kwotę planowanych wydatków, obliczoną zgodnie z art. 112aa ust. 1 albo art. 112d ust. 3, oraz kwotę planowanego limitu wydatków, o którym mowa w art. 112aa ust. 3;
3) kwotę planowanego deficytu budżetu państwa wraz ze źródłami jego pokrycia;
4) łączną kwotę prognozowanych dochodów budżetu środków europejskich;
5) łączną kwotę planowanych wydatków budżetu środków europejskich;
6) wynik budżetu środków europejskich;
7) łączną kwotę planowanych przychodów budżetu państwa;
8) łączną kwotę planowanych rozchodów budżetu państwa;
9) planowane saldo przychodów i rozchodów budżetu państwa;
10) limit zobowiązań z tytułu zaciąganych kredytów i pożyczek oraz emitowanych papierów wartościowych.
2. W roku s, o którym mowa w art. 112d ust. 3, budżet państwa nie określa kwot, o których mowa w ust. 1 pkt 2a.
Art. 111.
środki europejskie i środki, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5 lit. a i b, na realizację projektów pomocy technicznej oraz środki, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5 lit. c i d i pkt 6 oraz w art. 4 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 549), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1306/2013”, a także środki, o których mowa w art. 5 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 (Dz. Urz. UE L 435 z 06.12.2021, str. 187, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 2021/2116", po ich przekazaniu na rachunek dochodów budżetu państwa;
należności państwowych jednostek budżetowych, w tym kary umowne uzyskane w związku z realizacją przez te jednostki projektów finansowanych z udziałem środków europejskich lub środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 6, z wyłączeniem:
należności potrąconych,
należności pobranych w części odpowiadającej finansowaniu z budżetu środków europejskich, jeżeli zgodnie z zasadami wdrażania programu albo programu operacyjnego pomniejszają one kwotę wydatków kwalifikowalnych;
Art. 112.
wpłaty do budżetu Unii Europejskiej obejmujące zasoby własne Unii Europejskiej oraz wpłacane odsetki i kary za nieterminowe lub nieprawidłowo naliczone płatności z tytułu zasobów własnych Unii Europejskiej;
wkład krajowy na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich lub środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 3, 5 i 6;
wpłaty do międzynarodowych instytucji finansowych lub organizacji międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest członkiem, oraz funduszy powierniczych tworzonych przez te instytucje lub organizacje.
Art. 112a.
Art. 112a1.
Art. 112aa.
Kwota wydatków na dany rok organów i jednostek, o których mowa w art. 9 pkt 1-3, 5-9, 15, państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 14, a także funduszy utworzonych, powierzonych lub przekazanych Bankowi Gospodarstwa Krajowego na podstawie odrębnych ustaw, jest obliczana według wzoru:

w którym poszczególne symbole oznaczają:
– rok, na który jest obliczana kwota wydatków,
− 1 – rok poprzedzający rok ,
− 2 – rok poprzedzający rok o dwa lata,
− 3 – rok poprzedzający rok o trzy lata,
− 8 – rok poprzedzający rok o osiem lat,
– kwota wydatków określona w projekcie ustawy budżetowej na rok przedłożonym Sejmowi,
WYD*n-1- kwota wydatków określona w projekcie ustawy budżetowej na rok n - 1 przedłożonym Sejmowi, skorygowana zgodnie z aktualizacją prognoz deflatora produktu krajowego brutto oraz wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych, a w przypadku gdy w roku n - 1 zastosowano przepis art. 112d ust. 1 - kwota wydatków, o której mowa w art. 112d ust. 2 albo art. 112da ust. 2, skorygowana zgodnie z aktualizacją prognoz deflatora produktu krajowego brutto oraz wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych,
WYDn-1- kwota wydatków określona w projekcie ustawy budżetowej na rok n - 1 przedłożonym Sejmowi, a w przypadku gdy w roku n - 1 zastosowano przepis art. 112d ust. 1 - kwota wydatków, o której mowa w art. 112d ust. 2 albo art. 112da ust. 2,
EF−2 – ogłoszony przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego zgodnie z art. 38b pkt 2a deflator produktu krajowego brutto w roku − 2; jeżeli deflator ten jest niższy od 1, przyjmuje się, że wynosi 1,
−1 (−2) – prognozowany w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok − 1 przedłożonego Sejmowi deflator produktu krajowego brutto w roku − 2; jeżeli deflator ten jest niższy od 1, przyjmuje się, że wynosi 1,
−1(−1) – prognozowany w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok − 1 przedłożonego Sejmowi deflator produktu krajowego brutto w roku − 1; jeżeli deflator ten jest niższy od 1, przyjmuje się, że wynosi 1,
(−1) – prognozowany w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi deflator produktu krajowego brutto w roku − 1; jeżeli deflator ten jest niższy od 1, przyjmuje się, że wynosi 1,
() – prognozowany w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi deflator produktu krajowego brutto w roku ; jeżeli deflator ten jest niższy od 1, przyjmuje się, że wynosi 1,
– wskaźnik średniookresowej dynamiki wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych określony w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi z dokładnością do setnych części procentu,
– wielkość korekty kwoty wydatków określona w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi,
−2⁄−8 – ogłoszona przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego zgodnie z art. 38b pkt 2 łączna dynamika wartości produktu krajowego brutto; jeżeli w latach od − 8 do − 2 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
−2⁄−3 – ogłoszona przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego zgodnie z art. 38b pkt 2b dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku − 2; jeżeli w latach − 2 i − 3 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
(−1 −2) – prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku
− 1; jeżeli w latach − 1 i − 2 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
(−1) – prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku ; jeżeli w latach i − 1 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
−1(−1 −2) – prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok − 1 przedłożonego Sejmowi roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku
− 1; jeżeli w latach − 1 i − 2 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
−1(−2−3) – prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok − 1 przedłożonego Sejmowi roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku
− 2; jeżeli w latach − 2 i − 3 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
() – prognozowany w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi deflator produktu krajowego brutto w roku ; jeżeli deflator ten jest niższy od 1, przyjmuje się, że wynosi 1,
– wskaźnik średniookresowej dynamiki wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych określony w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi z dokładnością do setnych części procentu,
– wielkość korekty kwoty wydatków określona w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi,
−2⁄−8 – ogłoszona przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego zgodnie z art. 38b pkt 2 łączna dynamika wartości produktu krajowego brutto; jeżeli w latach od − 8 do − 2 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
−2⁄−3 – ogłoszona przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego zgodnie z art. 38b pkt 2b dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku − 2; jeżeli w latach − 2 i − 3 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
(−1 −2) – prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku − 1; jeżeli w latach − 1 i − 2 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
(−1) – prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku ; jeżeli w latach i − 1 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
−1(−1 −2) – prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok − 1 przedłożonego Sejmowi roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku − 1; jeżeli w latach − 1 i − 2 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
−1(−2−3) – prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok − 1 przedłożonego Sejmowi roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku − 2; jeżeli w latach − 2 i − 3 zawierają się rok lub lata , o których mowa w art. 112d ust. 3, wskaźnik ten oblicza się zgodnie z art. 112d ust. 6,
(∆) – prognozowana wartość ogółem działań dyskrecjonalnych, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1263 z dnia 29 kwietnia 2024 r. w sprawie skutecznej koordynacji polityk gospodarczych i w sprawie wielostronnego nadzoru budżetowego oraz uchylającym rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 (Dz. Urz. UE L 2024/1263 z 30.04.2024), mających wpływ na dochody organów i jednostek, o których mowa w art. 9 pkt 1–3, 5–9, 15, państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 14, a także funduszy utworzonych, powierzonych lub przekazanych Bankowi Gospodarstwa Krajowego na podstawie odrębnych ustaw, z tytułu podatków lub składek, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 549/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych w Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 174 z 26.06.2013), planowanych lub przyjętych na rok , jeżeli wartość każdego z tych działań w okresie 12 kolejnych miesięcy począwszy od miesi ca rozpoczęcia stosowania działania dyskrecjonalnego przekracza 0,03 % wartości produktu krajowego brutto prognozowanej w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi; w przypadku planowanej w roku rezygnacji z działań dyskrecjonalnych dokonanych w latach poprzednich w prognozowanej wartości ogółem działań dyskrecjonalnych w roku uwzględnia się wpływ na kwotę dokonanych działań dyskrecjonalnych, który wystąpiłby w przypadku braku rezygnacji z tych działań w roku , z tym że w przypadku dokonywania w roku aktualizacji wartości działań dyskrecjonalnych uwzględnionych w latach poprzednich nie ma zastosowania warunek przekroczenia przez każde z nich 0,03 % wartości produktu krajowego brutto prognozowanej w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok przedłożonego Sejmowi, przy czym rok nie jest wcześniejszy niż rok 2025.
W kwocie wydatków, o której mowa w ust. 1, i kwocie, o którą pomniejsza się tę kwotę zgodnie z ust. 3, oraz limicie wydatków, o którym mowa w ust. 3, nie uwzględnia się:
1) wydatków budżetu środków europejskich;
2) wydatków na realizację programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 1 i 3-6;
3) wydatków finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 2;
4) wydatków na realizację planu rozwojowego, o którym mowa w art. 5 pkt 7aa ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w zakresie objętym finansowaniem ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5d;
5) przepływów finansowych między organami i jednostkami, o których mowa w ust. 1, z tytułu dotacji i subwencji;
6) przepływów finansowych między funduszami zarządzanymi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego;
7) wydatków na spłaty wartości nominalnych instrumentów dłużnych, w szczególności kredytów, pożyczek oraz dłużnych papierów wartościowych.
Przepływy finansowe między organami i jednostkami, o których mowa w ust. 1, z tytułu dotacji i subwencji obejmują przepływy finansowe między tymi organami i jednostkami wynikające ze stosunków prawnych, które nazwą odpowiadają dotacjom i subwencjom, oraz z innych stosunków prawnych, które wywołują skutki ekonomiczne odpowiadające dotacjom i subwencjom.
W kwocie wydatków, o której mowa w ust. 1, i kwocie, o którą pomniejsza się tę kwotę zgodnie z ust. 3, oraz limicie wydatków, o którym mowa w ust. 3, uwzględnia się wartość nominalną skarbowych papierów wartościowych przekazanych nieodpłatnie przez organy i jednostki, o których mowa w ust. 1, podmiotom zaliczanym według stanu na dzień 31 marca roku h-1, o którym mowa w ust. 1, do sektora instytucji rządowych i samorządowych w rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 549/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych w Unii Europejskiej.
Kwotę wydatków organów i jednostek, o których mowa w ust. 1, ustaloną z uwzględnieniem ust. 2c, pomniejsza się o wartość nominalną skarbowych papierów wartościowych otrzymanych nieodpłatnie przez te organy i jednostki od innych organów i jednostek, o których mowa w ust. 1.
W kwocie wydatków, o której mowa w ust. 1, oraz limicie wydatków, o którym mowa w ust. 3, nie uwzględnia się wydatków budżetu państwa:
1) z tytułu przekazania środków finansowych innym jednostkom niż jednostki, o których mowa w ust. 1, na spłatę zobowiązań objętych poręczeniem lub gwarancją Skarbu Państwa, zaciągniętych przez te jednostki po dniu 13 marca 2020 r., ale nie późnej niż w dniu 30 czerwca 2023 r.;
2) związanych z udzielonymi przez Skarb Państwa poręczeniami i gwarancjami zobowiązań zaciągniętych przez jednostki inne niż jednostki, o których mowa w ust. 1, po dniu 13 marca 2020 r., ale nie późnej niż w dniu 30 czerwca 2023 r.
Kwota wydatków, o której mowa w ust. 1, pomniejszona o kwotę:
prognozowanych w projekcie ustawy budżetowej przedłożonym Sejmowi wydatków jednostek, o których mowa w art. 9 pkt 2 i 2a, i samorządowych jednostek budżetowych, uwzględniających założenia makroekonomiczne, o których mowa w art. 142 ust. 1 pkt 2 lit. a-b oraz wieloletnie prognozy finansowe tych jednostek, a także wysokość wydatków wykonanych w latach poprzednich, po odjęciu kwot odpowiadających wielkościom planowanych przepływów, o których mowa w ust. 2 pkt 5 i 6 oraz ust. 2a, od innych organów i jednostek, o których mowa w ust. 1,
planowanych wydatków organów i jednostek, o których mowa w art. 139 ust. 2, po odjęciu kwot odpowiadających wielkościom planowanych przepływów, o których mowa w ust. 2 pkt 5 i 6 oraz ust. 2a, od innych organów i jednostek, o których mowa w ust. 1,
planowanych wydatków Bankowego Funduszu Gwarancyjnego określonych w planie finansowym Funduszu po odjęciu kwot odpowiadających wielkościom planowanych przepływów, o których mowa w ust. 2 pkt 5 i 6 oraz ust. 2a, od innych organów i jednostek, o których mowa w ust. 1
oraz powiększona o kwotę prognozowanych na rok n, o którym mowa w ust. 1, działań jednorazowych i tymczasowych po stronie dochodów, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1263 z dnia 29 kwietnia 2024 r. w sprawie skutecznej koordynacji polityk gospodarczych i w sprawie wielostronnego nadzoru budżetowego oraz uchylającym rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97, mających wpływ na dochody organów i jednostek, o których mowa w ust. 1, jeżeli wartość każdego z nich przekracza 0,03 % wartości produktu krajowego brutto prognozowanej w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok n, o którym mowa w ust. 1, przedłożonego Sejmowi oraz o wartość klauzuli obronnej, o której mowa w ust. 4a, stanowi limit wydatków organów i jednostek, o których mowa w art. 9 pkt 1, państwowych jednostek budżetowych z wyłączeniem organów i jednostek, o których mowa w art. 139 ust. 2, pkt 5-9, państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 14, a także funduszy utworzonych, powierzonych lub przekazanych Bankowi Gospodarstwa Krajowego na podstawie odrębnych ustaw.
Wielkość korekty kwoty wydatków Kh, o której mowa w ust. 1:
1) w przypadku gdy najbardziej aktualne prognozy Komisji Europejskiej przewidują, że:
a) wartość relacji wyniku nominalnego sektora instytucji rządowych i samorządowych w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr 479/2009 z dnia 25 maja 2009 r. o stosowaniu Protokołu w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu załączonego do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz. Urz. UE L 145 z 10.06.2009, str. 1, z późn. zm.) do produktu krajowego brutto w roku h - 1 lub roku h, o których mowa w ust. 1, jest niższa niż -3 %, lub
b) wartość relacji długu sektora instytucji rządowych i samorządowych w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr 479/2009 z dnia 25 maja 2009 r. o stosowaniu Protokołu w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu załączonego do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską do produktu krajowego brutto w roku h - 1 fo\ w roku h, o których mowa w ust. 1, jest wyższa niż 60 %
- nie może być wyższa niż dostosowanie fiskalne, wspierające realizację celu fiskalnego w zakresie poziomu wydatków określonego w średniookresowym planie budżetowo-strukturalnym, o którym mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1263 z dnia 29 kwietnia 2024 r. w sprawie skutecznej koordynacji polityk gospodarczych i w sprawie wielostronnego nadzoru budżetowego oraz uchylającym rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97, oraz przestrzeganie wartości odniesienia określonych w art. 126 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej sprecyzowanych w art. 1 Protokołu (nr 12) w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, obliczone według wzoru:
= −0,5 % ∙ ()
w którym poszczególne symbole oznaczają:
DFh - dostosowanie fiskalne,
Eh(PKBCBh) - prognozowany w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok h, o którym mowa w ust. 1, przedłożonego Sejmowi produkt krajowy brutto w cenach bieżących w roku h, o którym mowa w ust. 1;
2) w przypadkach innych niż określone w pkt 1 - wynosi 0.
Wartość klauzuli obronnej w roku n, o którym mowa w ust. 1, jest równa różnicy pomiędzy planowanymi wydatkami na cele obronne:
1) budżetu państwa określonymi w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2025 r. poz. 825, 1014 i 1080 oraz z 2026 r. poz. 26, 426 i 635),
2) Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych,
3) Funduszu Inwestycji Kapitałowych,
4) Funduszu Reprywatyzacji,
5) Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych,
6) Agencji Mienia Wojskowego
– przyjętymi do obliczenia limitu, o którym mowa w ust. 3, a wartością wydatków na cele obronne tych podmiotów ustaloną zgodnie z ust. 4c.
Właściwi dysponenci części budżetowych przekazują Ministrowi Obrony Narodowej dane dotyczące wydatków na cele obronne, o których mowa w ust. 4a, w obszarze swojej właściwości w zakresie, o którym mowa w ust. 4a pkt 3-5, zgodnie z przepisami dotyczącymi prac nad projektem ustawy budżetowej. Do czasu przyjęcia przez Radę Ministrów projektu ustawy budżetowej, w przypadku zaistnienia zmian mających wpływ na wartość klauzuli obronnej, dysponenci części budżetowych przekazują niezwłocznie zmienione dane.
Minister Obrony Narodowej przekazuje Ministrowi Finansów dane dotyczące wydatków na cele obronne, o których mowa w ust. 4a, w obszarze swojej właściwości w zakresie, o którym mowa w ust. 4a pkt 1, 2 i 6, zgodnie z przepisami dotyczącymi prac nad projektem ustawy budżetowej. Do czasu przyjęcia przez Radę Ministrów projektu ustawy budżetowej, w przypadku zaistnienia zmian mających wpływ na wartość klauzuli obronnej, Minister Obrony Narodowej przekazuje niezwłocznie zmienione dane. Do danych przekazywanych Ministrowi Finansów Minister Obrony Narodowej dołącza dane, o których mowa w ust. 4b.
Wartość wydatków na cele obronne ustala się zgodnie z zasadami ustalania danych, o których mowa w art. 3 ust. 2 lit. c rozporządzenia Rady (WE) nr 479/2009 z dnia 25 maja 2009 r. o stosowaniu Protokołu w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu załączonego do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, oraz przekazuje się w formacie, o którym mowa w art. 8 ust. 2 tego rozporządzenia.
Art. 112ab.
W przypadku zatwierdzenia przez Radę Unii Europejskiej ścieżki wydatków netto, o której mowa w art. 17 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1263 z dnia 29 kwietnia 2024 r. w sprawie skutecznej koordynacji polityk gospodarczych i w sprawie wielostronnego nadzoru budżetowego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97, wielkość korekty kwoty wydatków Kn, o której mowa w art. 112aa ust. 1, odpowiada dostosowaniu zgodnemu ze ścieżką wydatków netto zatwierdzoną przez Radę Unii Europejskiej w trybie art. 17 tego rozporządzenia.
Minister Finansów może wystąpić do Rady Fiskalnej z wnioskiem o wydanie opinii dotyczącej wielkości korekty kwoty wydatków Kn, o której mowa w art. 112aa ust. 1, wynikającej z art. 112aa ust. 4 oraz wpływu tej korekty na długookresową stabilność finansów publicznych oraz sytuację makroekonomiczną kraju. Przepisy art. 4 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 20 grudnia 2024 r. o Radzie Fiskalnej (Dz. U. z 2025 r. poz. 39), zwanej dalej "ustawą o Radzie Fiskalnej", stosuje się odpowiednio.
Wielkość korekty kwoty wydatków Kn, o której mowa w art. 112aa ust. 1, może być inna niż wynikająca z ust. 1 lub art. 112aa ust. 4, jeżeli wynika to:
z opinii Rady Fiskalnej, o której mowa w ust. 2, lub
z zaleceń Rady Unii Europejskiej wydanych na podstawie art. 121 ust. 2 lub 4 lub art. 126 ust. 7 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.
Art. 112ac.
Określona w ustawie budżetowej kwota planowanego limitu wydatków, o którym mowa w art. 112aa ust. 3, może zostać przekroczona, jeżeli zaistnieją nadzwyczajne okoliczności, pozostające poza kontrolą Rady Ministrów, wywołujące istotne skutki gospodarcze, ekonomiczne lub społeczne, po uzyskaniu pozytywnej opinii Rady Fiskalnej w zakresie skutków tego przekroczenia dla stabilności finansów publicznych i sytuacji makroekonomicznej kraju.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, w planach finansowych jednostek, o których mowa w art. 112aa ust. 3, mogą być dokonywane zmiany, w następstwie których zostanie przekroczona kwota planowanego limitu wydatków, o którym mowa w art. 112aa ust. 3, po uzyskaniu opinii, o której mowa w ust. 1 oraz zgody Ministra Finansów, wydanej po uzyskaniu pozytywnej opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu.
Minister Finansów, występując do Rady Fiskalnej z wnioskiem o wydanie opinii, o której mowa w ust. 1, określa maksymalną wartość tego przekroczenia. Przepisy art. 4 ust. 4 i 5 ustawy o Radzie Fiskalnej stosuje się odpowiednio.
Art. 112b.
Art. 112c.
Art. 112d.
Przepisów art. 112aa nie stosuje się w przypadku:
wprowadzenia stanu wojennego;
wprowadzenia stanu wyjątkowego na całym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
wprowadzenia stanu klęski żywiołowej na całym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
ogłoszenia stanu epidemii na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej;
wystąpienia znacznego spowolnienia gospodarczego.
Przez znaczne spowolnienie gospodarcze, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, rozumie się sytuację, kiedy prognozowana w uzasadnieniu:
1) projektu ustawy budżetowej na rok, na który jest obliczana kwota wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1, przedłożonego Sejmowi lub
2) projektu ustawy zmieniającej ustawę budżetową na rok, na który jest obliczana kwota wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1, przedłożonego Sejmowi
- roczna dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych jest mniejsza o więcej niż dwa punkty procentowe od wskaźnika średniookresowej dynamiki wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych WPKBh, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, określonego w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na ostatni rok, na który w projekcie ustawy budżetowej określono kwotę wydatków obliczoną zgodnie z art. 112aa ust. 1, przedłożonego Sejmowi.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku, gdy opinia, o której mowa w art. 112da ust. 1, jest negatywna.
Po roku, w którym zastosowano przepis ust. 1, do roku poprzedzającego rok, o którym mowa w ust. 4, kwota wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1, jest obliczana według wzoru:
![]()
w którym poszczególne symbole oznaczają:
WYDss+i - kwota wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1, powiększona o sumę skutków finansowych związanych ze stanem, o którym mowa w ust. 1,
WYDn - kwota wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1,
n - rok, na który jest obliczana kwota wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1,
s - rok zastosowania przepisu ust. 1,
i - kolejne lata po roku, w którym zastosowano przepis ust. 1, przy czym i = {1, 2, 3},
k - rok, w którym kwota wydatków będzie obliczona zgodnie z art. 112aa ust. 1, licząc od roku następującego po roku, w którym zastosowano przepis ust. 1, przy czym k = {2, 3, 4},
Ss - suma prognozowanych w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok s przedłożonego Sejmowi lub w uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej ustawę budżetową na rok s przedłożonego Sejmowi skutków finansowych po stronie dochodów i wydatków wynikających z działań dyskrecjonalnych bezpośrednio nakierowanych na powstrzymanie skutków stanu, o którym mowa w ust. 1, i walkę z tymi skutkami oraz na bezpośrednie wsparcie dotkniętych nim podmiotów,
S's - korekta sumy skutków finansowych po stronie dochodów i wydatków poniesionych w roku s wynikających z działań dyskrecjonalnych bezpośrednio nakierowanych na powstrzymanie skutków stanu, o którym mowa w ust. 1, i walkę z tymi skutkami oraz na bezpośrednie wsparcie dotkniętych nim podmiotów, wynikająca ze sprawozdania z wykonania ustawy budżetowej na rok s albo 0 w pozostałych przypadkach.
Rokiem, w którym kwota wydatków będzie obliczana zgodnie z art. 112aa ust. 1, licząc od roku następującego po roku zastosowania przepisu ust. 1, jest rok:
drugi - jeżeli średnia dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku 5, o którym mowa w ust. 3, oraz roku następującym po roku s, o którym mowa w ust. 3, prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok n, o którym mowa w ust. 3, przedłożonego Sejmowi lub w uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej ustawę budżetową na rok n, o którym mowa w ust. 3, przedłożonego Sejmowi nie jest mniejsza o więcej niż dwa punkty procentowe od wskaźnika średniookresowej dynamiki wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych WPKBn, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, określonego w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na ostatni rok, w którym nie zastosowano przepisu ust. 1, przedłożonego Sejmowi, albo
trzeci - jeżeli średnia dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku 5, o którym mowa w ust. 3, oraz roku następującym po roku 5, o którym mowa w ust. 3, prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok n, o którym mowa w ust. 3, przedłożonego Sejmowi lub w uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej ustawę budżetową na rok n, o którym mowa w ust. 3, przedłożonego Sejmowi jest mniejsza o więcej niż dwa punkty procentowe od wskaźnika średniookresowej dynamiki wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych WPKBn, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, określonego w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na ostatni rok, w którym nie zostały spełnione warunki określone w ust. 1, przedłożonego Sejmowi, oraz jeżeli średnia dynamika wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku 5, o którym mowa w ust. 3, oraz dwóch latach następujących po roku 5, o którym mowa w ust. 3, prognozowana w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na rok n, o którym mowa w ust. 3, przedłożonego Sejmowi lub w uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej ustawę budżetową na rok n, o którym mowa w ust. 3, przedłożonego Sejmowi, nie jest mniejsza o więcej niż dwa punkty procentowe od wskaźnika średniookresowej dynamiki wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych WPKBn, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, określonego w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na ostatni rok, w którym nie zastosowano przepisu ust. 1, przedłożonego Sejmowi, albo
Po roku, w którym zastosowano przepis ust. 1, do roku poprzedzającego rok, o którym mowa w ust. 4, limit wydatków, o którym mowa w art. 112aa ust. 3, oblicza się z uwzględnieniem kwoty wydatków, o której mowa w ust. 3.
Obliczając kwotę wydatków, o której mowa w ust. 3 oraz art. 112aa ust. 1, roczną dynamikę wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych w roku 5, o którym mowa w ust. 3, oraz latach i, o których mowa w ust. 3, zastępuje się wskaźnikiem średniookresowej dynamiki wartości produktu krajowego brutto w cenach stałych WPKBn, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, określonym w uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na ostatni rok przed rokiem zastosowania przepisu ust. 1, przedłożonego Sejmowi, z dokładnością do setnych części procentu.
Obliczając kwotę wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1, na rok, w którym zastosowano przepis ust. 1, i lata następujące po tym roku, do roku poprzedzającego rok, o którym mowa w ust. 4, nie stosuje się korekty kwoty wydatków Kn, o której mowa w art. 112aa ust. 1.
Art. 112da.
Jeżeli w roku n, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, zaistnieje jeden z przypadków, o których mowa w art. 112d ust. 1, Minister Finansów może wystąpić do Rady Fiskalnej z wnioskiem o wydanie opinii dotyczącej zasadności zastosowania do projektu ustawy budżetowej na rok n, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, przepisu art. 112d ust. 1. Przepisy art. 4 ust. 4 i 5 ustawy o Radzie Fiskalnej stosuje się odpowiednio.
W przypadku gdy opinia, o której mowa w ust. 1, jest negatywna, Minister Finansów przedstawia Radzie Ministrów projekt ustawy budżetowej na rok n, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, w którym kwotę wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1, oblicza odpowiednio zgodnie z art. 112aa ust. 1. Przepisy art. 112d ust. 3-7 stosuje się odpowiednio.
Art. 112db.
W przypadkach, o których mowa w art. 112d ust. 1, Minister Finansów może wystąpić do Rady Fiskalnej z wnioskiem o wydanie opinii dotyczącej wpływu zastosowania tego przepisu na długookresową stabilność finansów publicznych oraz sytuację makroekonomiczną kraju, proponując następujące parametry ze wzoru, o którym mowa w art. 112d ust. 3:
rok, na który w projekcie ustawy budżetowej przedłożonym Sejmowi kwotę wydatków oblicza się zgodnie z art. 112aa ust. 1;
wartość na każdy rok, na który kwota wydatków obliczana byłaby zgodnie z art. 112d ust. 3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 4 ust. 4 i 5 ustawy o Radzie Fiskalnej stosuje się odpowiednio.
W opinii, o której mowa w ust. 1, Rada Fiskalna przedstawia stanowisko, w którym określa parametry, o których mowa w ust. 1.
Minister Finansów może w projekcie ustawy budżetowej, o którym mowa w art. 139 ust. 1, uwzględnić stanowisko Rady Fiskalnej, o którym mowa w ust. 3, i obliczyć kwotę wydatków, o której mowa w art. 112d ust. 3, przyjmując, że:
symbol k,
składnik
we wzorze określonym w art. 112d ust. 3 przyjmują wartości określone w stanowisku Rady Fiskalnej.
Nieprzedstawienie przez Radę Fiskalną opinii, o której mowa w ust. 1, w terminie uznaje się za przedstawienie opinii pozytywnej, przy czym w projekcie ustawy budżetowej przyjmuje się parametry, o których mowa w ust. 1, zaproponowane przez Ministra Finansów.
W przypadku gdy projekt ustawy budżetowej, o którym mowa w art. 139 ust. 1:
uwzględnia opinię Rady Fiskalnej, o której mowa w ust. 1, przepis art. 112d stosuje się odpowiednio;
nie uwzględnia opinii Rady Fiskalnej, o której mowa w ust. 1, w załącznikach do projektu ustawy budżetowej zamieszcza się tę opinię wraz ze stanowiskiem Ministra Finansów.
W roku, na który kwota wydatków została obliczona zgodnie z art. 112d ust. 3, Rada Ministrów może wystąpić do Rady Fiskalnej z wnioskiem o wydanie opinii dotyczącej wpływu zastosowania przepisu art. 112d ust. 3 do projektu ustawy budżetowej na rok n, o którym mowa w art. 112aa ust. 1, na długookresową stabilność finansów publicznych oraz sytuację makroekonomiczną kraju. Przepisy ust. 1 i 3-6 oraz przepisy art. 4 ust. 4 i 5 ustawy o Radzie Fiskalnej stosuje się odpowiednio.
Art. 112dc.
Minister Finansów, nie rzadziej niż co 5 lat, dokonuje przeglądu stosowania przepisów art. 112aa-112ac i art. 112d-112db i sporządza informację o ich stosowaniu.
Informacja, o której mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:
ocenę, w jakim stopniu przepisy art. 112aa-112ac i art. 112d-112db realizują cele numerycznych reguł fiskalnych wynikające z art. 5 dyrektywy Rady 2011/85/UE z dnia 8 listopada 2011 r. w sprawie wymogów dla ram budżetowych państw członkowskich (Dz. Urz. UE L 306 z 23.11.2011, str. 41, z późn. zm. 7 ), z odniesieniem do oceny Rady Fiskalnej, o której mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy o Radzie Fiskalnej;
ewentualne rekomendacje w zakresie zmian w przepisach prawa mających na celu zwiększenie efektywności oraz operacyjności rozwiązań zawartych w art. 112aa-112ac i art. 112d-112db.
Informacja, o której mowa w ust. 1, jest publikowana w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego Ministra Finansów.
Art. 112e.
Art. 113.
Art. 114.
zasoby własne Unii Europejskiej;
Art. 115.
Art. 116.
W załączniku, o którym mowa w ust. 2, dodatkowo ujmuje się wydatki budżetu państwa w podziale na poszczególnych dysponentów części budżetowych, razem, oraz w podziale na poszczególne części budżetowe, którymi ci dysponenci dysponują. Wydatki jednostek, o których mowa w art. 139 ust. 2, ujmuje się razem oraz w podziale na poszczególne części budżetowe.
Art. 117.
Budżet środków europejskich jest rocznym planem dochodów i podlegających refundacji wydatków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, z wyłączeniem środków przeznaczonych na realizację projektów pomocy technicznej oraz środków, o których mowa w art. 4 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013 oraz w art. 5 ust. 3 rozporządzenia 2021/2116.
Art. 118.
Art. 119.
Art. 120.
W budżecie środków europejskich ujmuje się rezerwy celowe, o których mowa w art. 140 ust. 2 pkt 3, na wydatki związane z realizacją programów finansowanych z udziałem środków europejskich w zakresie, w jakim wydatki te podlegają refundacji.
Art. 121.
Art. 122.
państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 8 i 14;
wieloletnich limitów zobowiązań w kolejnych latach realizacji programów finansowanych z udziałem środków europejskich wraz z wykazem wieloletnich limitów wydatków realizowanych w ramach tych limitów, a w przypadku wspólnej polityki rolnej - wykaz wydatków w trzech kolejnych latach;
realizację programów, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5 lit. c i d
Art. 123.
Plany finansowe:
1) agencji wykonawczych,
2) instytucji gospodarki budżetowej,
3) państwowych funduszy celowych,
4) państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 8 i 14
- ujmuje się oddzielnie dla każdej z tych jednostek.
Art. 124.
Wydatki budżetu państwa dzielą się na następujące grupy:
transfery bieżące;
świadczenia na rzecz osób fizycznych;
wydatki bieżące;
wydatki majątkowe;
transfery majątkowe.
W ramach grup, o których mowa w ust. 1, wyodrębnia się wydatki na realizację programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2, nieujęte w budżecie środków europejskich.
Transfery bieżące, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują:
przepływy finansowe niestanowiące zapłaty za dostarczone towary i usługi przekazywane innym podmiotom, w tym subwencje, dotacje oraz inne przepływy finansowe, które wywołują skutki ekonomiczne odpowiadające dotacjom i subwencjom, przeznaczone na finansowanie wydatków bieżących;
zasoby własne Unii Europejskiej.
Świadczenia na rzecz osób fizycznych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, obejmują wydatki kierowane bezpośrednio lub pośrednio do osób fizycznych na podstawie odrębnych przepisów, niebędące wynagrodzeniem za świadczoną pracę.
Wydatki bieżące, o których mowa w ust. 1 pkt 3, obejmują:
daniny publiczne;
uposażenia i wynagrodzenia oraz składki od nich naliczane;
zakupy towarów i usług;
inne wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek i realizacją ich statutowych zadań;
wydatki na obsługę długu Skarbu Państwa, w szczególności:
wydatki z tytułu oprocentowania i dyskonta od skarbowych papierów wartościowych,
wydatki z tytułu oprocentowania zaciągniętych kredytów i pożyczek,
wypłaty związane z udzielonymi przez Skarb Państwa poręczeniami i gwarancjami,
koszty związane z emisją skarbowych papierów wartościowych.
Wydatki majątkowe, o których mowa w ust. 1 pkt 4, obejmują:
nakłady na niefinansowe aktywa trwałe (wydatki inwestycyjne), do których zalicza się wydatki na:
nabycie lub wytworzenie aktywów trwałych,
ulepszenie istniejących środków trwałych,
pierwsze wyposażenie obiektów budowlanych;
wydatki na zakup i objęcie akcji i udziałów oraz wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego.
Transfery majątkowe, o których mowa w ust. 1 pkt 5, obejmują przepływy finansowe niestanowiące zapłaty za dostarczone towary i usługi przekazywane innym podmiotom, w tym subwencje, dotacje oraz inne przepływy finansowe, które wywołują skutki ekonomiczne odpowiadające dotacjom i subwencjom, przeznaczone na finansowanie wydatków majątkowych.
Art. 125.
Art. 126.
Art. 127.
Art. 128.
Art. 129.
Art. 130.
dla podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolnictwa
- z uwzględnieniem ich równoprawności.
Art. 131.
Art. 132.
Art. 133.
Art. 133a.
Art. 133aa.
Przed podjęciem decyzji o realizacji inwestycji, której szacunkowy łączny koszt wynosi co najmniej 10 000 tys. zł, finansowanej lub dofinansowanej w łącznej kwocie stanowiącej co najmniej 50 % szacunkowego łącznego kosztu inwestycji:
z wydatków:
budżetu państwa lub
państwowych funduszy celowych, lub
funduszy utworzonych, powierzonych lub przekazanych Bankowi Gospodarstwa Krajowego na podstawie odrębnych ustaw, lub
z wykorzystaniem skarbowych papierów wartościowych otrzymanych nieodpłatnie na podstawie przepisów odrębnych
podmiot, który zamierza ją realizować, sporządza ocenę w zakresie zgodności wydatkowania tych środków z zasadami celowego i oszczędnego dokonywania wydatków publicznych określonymi w art. 44 ust. 3 pkt 1, zwaną dalej "oceną inwestycji".
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do inwestycji:
współfinansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2-3;
organów i jednostek, o których mowa w art. 139 ust. 2;
jednostek samorządu terytorialnego oraz ich związków, związków metropolitalnych, a także ich jednostek organizacyjnych, samorządowych osób prawnych oraz spółek kapitałowych, w których wartość nominalna udziałów albo akcji należących do jednostek samorządu terytorialnego, ich związków albo związków metropolitalnych stanowi niemniej niż 51 % kapitału zakładowego spółki lub w których jednostki samorządu terytorialnego, ich związki albo związki metropolitalne dysponują bezpośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo walnym zgromadzeniu;
w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa, w tym służących:
zabezpieczeniu granicy państwowej,
zapewnieniu bezpieczeństwa paliwowego państwa i bezpieczeństwa gazowego państwa w rozumieniu odpowiednio art. 2 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1281 oraz z 2025 r. poz. 1168 i 1303),
zapewnieniu bezpieczeństwa infrastruktury krytycznej w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 122, z późn. zm.).
Ocena inwestycji jest sporządzana z uwzględnieniem w szczególności następujących kryteriów:
zgodności z:
celami wynikającymi odpowiednio ze strategii rozwoju, o których mowa w art. 9 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, lub
politykami społecznymi lub gospodarczymi państwa;
celowości objęcia inwestycji finansowaniem lub dofinansowaniem ze środków publicznych;
oceny finansowej inwestycji, w tym przewidywanych kosztów jej utrzymania;
efektywności inwestycji;
możliwości wykorzystania alternatywnych źródeł finansowania lub dofinansowania inwestycji.
Ocena inwestycji jest brana pod uwagę przez:
udzielającego finansowania lub dofinansowania inwestycji - w przypadku wydatków, o których mowa w ust. 1 pkt 1;
organ nadzorujący jednostkę, która miałaby otrzymać skarbowe papiery wartościowe - w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2.
Minister kierujący działem dla kierowanego przez niego działu oraz Prezes Rady Ministrów dla jednostek, o których mowa w art. 33a ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1275 i 1846 oraz z 2026 r. poz. 160 i 187), dla zapewnienia jednolitości i obiektywnego stosowania kryteriów, o których mowa w ust. 3, opracowują opisy tych kryteriów i publikują je w Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych obsługujących ich urzędów.
Oceny inwestycji nie przeprowadza się, jeżeli przepisy odrębne przewidują przeprowadzenie oceny takiej inwestycji i określają elementy tej oceny odpowiadające kryteriom wskazanym w ust. 3, a opis tych elementów jest opublikowany w Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych urzędów obsługujących organy, o których mowa w ust. 5.
Przez inwestycję, o której mowa w ust. 1, rozumie się nakłady na niefinansowe aktywa trwałe (wydatki inwestycyjne), do których zalicza się wydatki na:
nabycie lub wytworzenie aktywów trwałych;
ulepszenie istniejących środków trwałych;
pierwsze wyposażenie obiektów budowlanych.
Dla ustalenia wartości finansowania lub dofinansowania inwestycji, o której mowa w ust. 1, w zakresie, w jakim następuje ono z wykorzystaniem skarbowych papierów wartościowych, przyjmuje się wartość nominalną tych skarbowych papierów wartościowych.
Podmiot realizujący inwestycję, o której mowa w ust. 1, nie może w celu uniknięcia stosowania przepisu ust. 1 dzielić inwestycji.
Art. 133ab.
Jeżeli szacunkowy łączny koszt inwestycji, o której mowa w art. 133aa ust. 1, przekracza 500 000 tys. zł, podmiot, o którym mowa w art. 133aa ust. 4, publikuje ocenę inwestycji w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu go obsługującego.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku, o którym mowa w art. 133aa ust. 6.
Art. 133ac.
W przypadku gdy wartość kosztorysowa inwestycji, o której mowa w art. 133aa ust. 1, w odniesieniu do której podjęto decyzję o realizacji, przekracza kwotę 100 000 tys. zł, właściwy dysponent części budżetowej będący ministrem, kierownikiem urzędu centralnego lub wojewodą corocznie sporządza informację o inwestycji.
Informacja, o której mowa w ust. 1, jest sporządzana także w przypadku inwestycji finansowanej lub dofinansowanej z wydatków lub skarbowych papierów wartościowych, o których mowa odpowiednio w art. 133aa ust. 1 pkt 1 lit. b i c i pkt 2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku inwestycji, o których mowa w art. 133aa ust. 2.
Informacja, o której mowa w ust. 1, obejmuje co najmniej wskazanie:
nazwy inwestycji;
podmiotu realizującego inwestycję;
wartości kosztorysowej inwestycji;
okresu realizacji inwestycji;
źródeł finansowania inwestycji;
wysokości wydatków lub wartości nominalnej skarbowych papierów wartościowych, przeznaczonych na ten cel do końca roku poprzedzającego rok budżetowy;
wysokości wydatków lub wartości nominalnej skarbowych papierów wartościowych, przeznaczonych na ten cel w tym roku budżetowym;
oczekiwanych korzyści wynikających z realizacji inwestycji.
Informacja, o której mowa w ust. 1, jest publikowana w Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych urzędów obsługujących organy, o których mowa w ust. 1, w terminie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej.
Minister Finansów publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej obsługującego go urzędu wzór informacji, o której mowa w ust. 1.
Art. 133b.
Art. 133c.
Art. 133d.
Art. 133e.
Art. 134.
sposób rozliczania inwestycji finansowanych ze środków budżetu państwa
- z uwzględnieniem zasady, że łączna kwota środków z budżetu państwa nie może być wyższa niż wartość kosztorysowa inwestycji określona przy rozpoczęciu jej realizacji, obejmująca koszty przygotowania do realizacji, koszty robót budowlanych, koszty nadzoru nad wykonywaniem robót budowlanych i koszty pierwszego wyposażenia, oraz z uwzględnieniem warunków dokonywania wydatków przez państwowe jednostki budżetowe i zasad udzielania dotacji na realizację inwestycji innym jednostkom.
Art. 135.
Zakup nieruchomości lub budowa budynku na potrzeby organów administracji rządowej wymaga zgody ministra właściwego do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa.
Art. 136.
Art. 137.
Art. 138.
Minister Finansów przedstawia Radzie Ministrów projekt wieloletnich założeń makroekonomicznych wykorzystywanych na potrzeby opracowania projektu ustawy budżetowej.
Rada Ministrów przyjmuje wieloletnie założenia makroekonomiczne, o których mowa w ust. 1, w terminie do dnia 30 kwietnia, które następnie są publikowane w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego Ministra Finansów.
Materiały do projektu ustawy budżetowej oraz do uzasadnienia do projektu tej ustawy opracowują i przedstawiają Ministrowi Finansów dysponenci części budżetowych, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4.
Materiały do projektu ustawy budżetowej w zakresie środków pochodzących z Europejskiego Funduszu Rybackiego, Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury oraz środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4, opracowuje i przedstawia Ministrowi Finansów odpowiednio minister właściwy do spraw rybołówstwa lub minister właściwy do spraw rozwoju wsi, a w zakresie środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5b - minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego.
Minister Finansów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób i zakres, w tym wzory formularzy, oraz tryb i terminy opracowania materiałów, o których mowa w ust. 2–5, w ujęciu rocznym i wieloletnim, w tym:
planów rzeczowych zadań realizowanych ze środków budżetowych,
projektów planów dochodów i wydatków poszczególnych części budżetowych,
zestawienia programów wieloletnich,
wykazu wydatków związanych z realizacją wspólnej polityki rolnej oraz innych programów, projektów i zadań finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2,
projektów planów finansowych jednostek, o których mowa w art. 9 pkt 14, dla których organem założycielskim lub nadzorującym jest organ administracji rządowej,
materiałów do opracowania zestawienia i planu, o których mowa w art. 142 ust. 1 pkt 10 i 11
kierując się koniecznością uwzględniania klasyfikacji dochodów i wydatków budżetowych, opracowania budżetu w układzie zadaniowym oraz zakresem podmiotowym i przedmiotowym spraw wymagających ujęcia w projekcie ustawy budżetowej oraz w uzasadnieniu do projektu tej ustawy.
Art. 138a.
Zasoby własne Unii Europejskiej ujmuje się w projekcie ustawy budżetowej w wysokości umożliwiającej realizację zobowiązań wynikających z umowy międzynarodowej oraz z uwzględnieniem ich wysokości ustalonej w toku procedury budżetowej Unii Europejskiej.
Art. 139.
Minister Finansów włącza do projektu ustawy budżetowej dochody i wydatki Kancelarii Sejmu, Kancelarii Senatu, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Trybunału Konstytucyjnego, Najwyższej Izby Kontroli, Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego wraz z wojewódzkimi sądami administracyjnymi, Krajowej Rady Sądownictwa, sądownictwa powszechnego, Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznika Praw Dziecka, Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Krajowego Biura Wyborczego, Państwowej Inspekcji Pracy i Biura Rady Fiskalnej.
Art. 140.
W projekcie ustawy budżetowej planuje się rezerwę ogólną nie wyższą niż 0,2% wydatków budżetu.
W projekcie ustawy budżetowej mogą zostać zaplanowane rezerwy celowe:
na wydatki, których określenie wysokości lub szczegółowy podział na pozycje klasyfikacji budżetowej nie jest możliwy do dokonania w okresie opracowywania projektu ustawy budżetowej;
na wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2, oraz na rozliczenia z budżetem Unii Europejskiej;
W częściach budżetu państwa, których dysponentami są poszczególni wojewodowie, może być tworzona rezerwa w wysokości do 2% planowanych wydatków. Przy ustalaniu wysokości rezerwy nie uwzględnia się dotacji planowanych dla jednostek samorządu terytorialnego.
W rezerwie, o której mowa w ust. 4, mogą być planowane wydatki na wynagrodzenia z tytułu odpraw emerytalnych i odpraw w związku z przejściem na rentę z tytułu niezdolności do pracy.
Środki na wydatki, o których mowa w ust. 5, planuje się w ramach ogólnej kwoty wynagrodzeń dla części budżetu państwa, których dysponentami są poszczególni wojewodowie, ustalanej w ustawie budżetowej zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 grudnia 1999 r. o kształtowaniu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1533 i 2666).
Art. 141.
Art. 142.
Do projektu ustawy budżetowej dołącza się uzasadnienie zawierające w szczególności:
1) główne cele polityki społecznej i gospodarczej;
2) omówienie scenariusza makroekonomicznego na rok budżetowy i trzy kolejne lata, w szczególności założeń makroekonomicznych dotyczących prognozy:
a) produktu krajowego brutto i jego składowych, w tym:
– eksportu netto,
– popytu krajowego, w tym konsumpcji prywatnej i publicznej oraz nakładów brutto na środki trwałe,
aa) deflatora produktu krajowego brutto,
b) średniorocznego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych,
c) kursu walutowego,
d) przeciętnego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej,
e) poziomu zatrudnienia i bezrobocia,
f) salda obrotów bieżących
- wraz z przewidywanym wykonaniem dla roku poprzedzającego rok budżetowy;
2a) porównanie scenariusza makroekonomicznego z najbardziej aktualnymi prognozami Komisji Europejskiej i prognozami przygotowanymi przez inne niezależne instytucje wraz z omówieniem znaczących różnic;
2b) informacje o działaniach podjętych w przypadku wystąpienia znaczących odchyleń negatywnie wpływających na prognozy makroekonomiczne w okresie czterech kolejnych lat budżetowych poprzedzających opracowanie scenariusza makroekonomicznego;
2c) analizę wrażliwości w zakresie deficytu i długu sektora instytucji rządowych i samorządowych w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr 479/2009 z dnia 25 maja 2009 r. o stosowaniu Protokołu w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu załączonego do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, państwowego długu publicznego oraz poziomu kwoty wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1, przy różnych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego i stóp procentowych wraz z omówieniem istotnych czynników ryzyka;
3) kierunki polityki fiskalnej, zawierające w szczególności założenia dotyczące średniookresowego celu budżetowego oraz działania z zakresu polityki fiskalnej i polityki gospodarczej zmierzające do jego osiągnięcia;
4) przewidywane wykonanie budżetu państwa za rok budżetowy poprzedzający rok budżetowy, którego dotyczy projekt ustawy budżetowej;
5) omówienie projektowanych:
a) przychodów i rozchodów oraz dochodów i wydatków budżetowych,
b) (uchylona)
c) (uchylona)
d) wykazów określonych w art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. b i c,
e) planów finansowych, o których mowa w art. 122 ust. 1 pkt 1;
6) omówienie przewidywanego wyniku sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz długu sektora finansów publicznych;
6a) omówienie kwoty planowanych wydatków obliczonej zgodnie z art. 112aa ust. 1 albo art. 112d ust. 3 oraz kwoty planowanego limitu wydatków, o którym mowa w art. 112aa ust. 3;
6b) informacje o:
a) wielkości wskaźnika średniookresowej dynamiki wartości produktu krajowego brutto, o którym mowa w art. 112aa ust. 1,
b) wielkości korekty kwoty wydatków, o której mowa w art. 112aa ust. 1,
c) wartości klauzuli obronnej, o której mowa w art. 112aa ust. 4a,
d) (uchylona)
e) każdym dyskrecjonalnym działaniu przekraczającym 0,03 % wartości produktu krajowego brutto, o którym mowa w art. 112aa ust. 1,
f) aktualizacji wartości działań dyskrecjonalnych, o których mowa w art. 112aa ust. 1,
g) każdym jednorazowym i tymczasowym działaniu po stronie dochodów przekraczającym 0,03 % wartości produktu krajowego brutto, o którym mowa w art. 112aa ust. 3;
6c) opinię Rady Fiskalnej, o której mowa w:
a) art. 112ab ust. 2,
b) art. 112ac ust. 1,
c) art. 112da ust. 1,
d) art. 112db ust. 1 i 7
– albo informację o jej nieprzedstawieniu w wyznaczonym terminie wraz z wnioskiem odpowiednio Ministra Finansów albo Rady Ministrów, o którym mowa odpowiednio w art. 112ab ust. 2, art. 112ac ust. 3, art. 112da ust. 1 albo art. 112db ust. 1 albo 7;
7) omówienie wielkości zasobów własnych Unii Europejskiej oraz środków ujętych w budżecie środków europejskich;
8) informacje o udzielonych przez Skarb Państwa kwotach poręczeń i gwarancji, według przewidywanego wykonania na koniec roku budżetowego poprzedzającego rok budżetowy, którego dotyczy projekt ustawy budżetowej;
9) (uchylony)
10) zestawienie zadań i celów priorytetowych na dany rok budżetowy;
11) skonsolidowany plan wydatków na rok budżetowy i dwa kolejne lata państwowych jednostek budżetowych, państwowych funduszy celowych, agencji wykonawczych, instytucji gospodarki budżetowej oraz państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 14, sporządzany w układzie zadań budżetowych określonych w art. 2 pkt 3, wraz z celami i miernikami stopnia realizacji celów.;
12) plany finansowe lub projekty planów finansowych funduszy utworzonych, powierzonych lub przekazanych Bankowi Gospodarstwa Krajowego na podstawie odrębnych ustaw.
W roku s, o którym mowa w art. 112d ust. 3, uzasadnienie nie zawiera omówienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 6a, i informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 6b.
Art. 143.
W terminie do dnia 25 listopada jednostki, o których mowa w ust. 1 pkt 1, opracowują i przekazują właściwym dysponentom części budżetowych projekty planów finansowych na następny rok budżetowy, zgodne z projektem ustawy budżetowej.
Art. 144.
Art. 145.
Art. 146.
Dysponenci części budżetowych, w terminie 7 dni roboczych od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej, przekazują jednostkom podległym informacje o kwotach dochodów i wydatków, w tym wynagrodzeń.
Art. 147.
Art. 148.
Art. 149.
Szefa Krajowego Biura Wyborczego lub działających z jego upoważnienia dyrektorów zespołów i delegatur Krajowego Biura Wyborczego na finansowanie zadań związanych z aktualizowaniem Centralnego Rejestru Wyborców oraz organizacją i przeprowadzaniem wyborów i referendów;
Art. 150.
Art. 151.
Art. 151a.
Od kwoty niewykorzystanej części dotacji zwróconej po terminie określonym w umowie, o której mowa w art. 150 i art. 151 ust. 1, nalicza się odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, począwszy od dnia następującego po dniu, w którym upłynął termin zwrotu tej dotacji.
Art. 152.
Art. 153.
Minister Finansów, na wniosek dysponenta części budżetowej, może udzielić zapewnienia finansowania lub dofinansowania z budżetu państwa w bieżącym roku budżetowym lub w kolejnych latach:
projektów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 1-5c i 6;
wydatków, o których mowa w art. 124 ust. 1, z wyłączeniem wydatków na projekty, o których mowa w pkt 1;
programów wieloletnich.
Zapewnienie finansowania lub dofinansowania, o którym mowa w ust. 1, dotyczące bieżącego roku budżetowego może być udzielone, o ile środki na ten cel zostały ujęte w rezerwie celowej na ten rok. Środki na zapewnienie finansowania lub dofinansowania na kolejne lata są ujmowane w rezerwach celowych w projektach ustaw budżetowych na lata kolejne.
Zmiana zapewnienia finansowania lub dofinansowania, o którym mowa w ust. 1, może dotyczyć bieżącego roku budżetowego lub kolejnych lat, przy czym zmiana dotycząca bieżącego roku budżetowego może być dokonana do dnia 31 grudnia, na wniosek dysponenta części budżetowej. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, wniosek należy złożyć niepóźniej niż na 10 dni roboczych przed upływem tego terminu.
Minister Finansów może określić, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb składania wniosków, o których mowa w ust. 1 i 3, wzór tych wniosków i dokumenty niezbędne do ich rozpatrzenia, mając na względzie właściwość podmiotów realizujących zadania, zakres przedmiotowy tych zadań oraz efektywność wykorzystania środków budżetu państwa.
Art. 154.
Podziału rezerw celowych dokonuje Minister Finansów, w porozumieniu z właściwymi dysponentami części budżetowych, niepóźniej niż do dnia 15 października roku budżetowego.
Dysponenci części budżetowych, o których mowa w ust. 1, przekazują wojewodom informację o wysokości środków rezerw celowych przeznaczonych na zwiększenie wydatków w częściach budżetu państwa, którymi dysponują wojewodowie, do dnia 30 września roku budżetowego.
Podziału rezerw celowych:
o których mowa w art. 140 ust. 2 pkt 2 i 3,
przeznaczonych na finansowanie zobowiązań Skarbu Państwa,
przeznaczonych na przeciwdziałanie klęskom żywiołowym i usuwanie ich skutków,
przeznaczonych na finansowanie zadań, dla których udzielone zostały zapewnienia finansowania lub dofinansowania, o których mowa w art. 153
dokonuje Minister Finansów, w porozumieniu z właściwymi dysponentami części budżetowych, do końca roku budżetowego.
Rezerwy celowe mogą być przeznaczone wyłącznie na cel, na jaki zostały utworzone, oraz wykorzystane zgodnie z klasyfikacją wydatków.
Zmiana klasyfikacji wydatków może być dokonana przez Ministra Finansów do końca roku budżetowego na wniosek dysponenta części budżetowej, przy czym w przypadku rezerw celowych, o których mowa w ust. 1 i ust. 3 pkt 4, wniosek ten należy złożyć niepóźniej niż 10 dni roboczych przed upływem roku budżetowego.
Minister Finansów może, po uzyskaniu pozytywnej opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu, dokonać zmiany przeznaczenia rezerwy celowej.
Podziału rezerw celowych przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2, z wyłączeniem środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 6, dokonuje Minister Finansów na wniosek:
ministra pełniącego funkcję instytucji zarządzającej lub koordynującego realizację programów finansowanych z udziałem tych środków;
ministra właściwego do spraw rozwoju wsi - w zakresie wspólnej polityki rolnej.
Dysponent części budżetowej składa do Ministra Finansów wniosek o podział rezerwy celowej, o której mowa w ust. 1 i ust. 3 pkt 4, niepóźniej niż 10 dni roboczych przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 1 albo 3.
Art. 154a.
Podziału rezerwy celowej, o której mowa w art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1999 r. o kształtowaniu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej oraz o zmianie niektórych ustaw, z wyłączeniem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2, dokonuje Rada Ministrów, na wniosek właściwych dysponentów części budżetowych, do dnia 30 września roku budżetowego, uwzględniając wskaźniki zatrudnienia osób niepełnosprawnych w państwowych jednostkach budżetowych.
Art. 155.
Art. 156.
Art. 157.
Art. 158.
Ograniczenia, o których mowa w art. 154 ust. 4, 5 i 7 oraz w art. 155 ust. 3, nie mają zastosowania w przypadku realizacji zadań wynikających z przepisów dotyczących wprowadzenia stanów nadzwyczajnych na terytorium państwa lub na jego części.
Art. 159.
Art. 160.
Rada Ministrów, wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia zakres i rodzaj określanych wydatków oraz konieczność zachowania zasady przejrzystości finansów publicznych przy sporządzaniu informacji z ich wykonania.
Art. 161.
Art. 162.
Art. 163.
Dochody, o których mowa w ust. 1, mogą być przeznaczone na sfinansowanie zakupu nieruchomości na potrzeby państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Odpowiednio minister właściwy do spraw zagranicznych albo minister właściwy do spraw gospodarki opracowuje, na podstawie informacji otrzymanych od kierowników podległych państwowych jednostek budżetowych, o których mowa w ust. 1, zestawienie dochodów, o których mowa w ust. 1, oraz wydatków nimi finansowanych i przekazuje je Ministrowi Finansów w trybie i terminach określonych w przepisach dotyczących prac nad projektem ustawy budżetowej.
Art. 164.
Art. 165.
Art. 166.
Art. 167.
Wpłaty zasobów własnych Unii Europejskiej do budżetu Unii Europejskiej są dokonywane w terminach i wysokości umożliwiających realizację zobowiązań wynikających z umowy międzynarodowej.
W przypadku gdy w trakcie roku budżetowego - w wyniku zmian wprowadzonych w budżecie ogólnym Unii Europejskiej - wpłata zasobów własnych Unii Europejskiej, ulegnie zwiększeniu i nie będzie możliwe pokrycie zwiększonych środków z rezerw celowych, Rada Ministrów przedstawia sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu propozycje sfinansowania zwiększonego wydatku.
Pozytywna opinia sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu o propozycjach sfinansowania zwiększonych wpłat zasobów własnych Unii Europejskiej oznacza:
zgodę na zmianę przeznaczenia rezerw celowych bez stosowania trybu określonego w art. 154 ust. 6 w przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2;
Art. 167a.
1. Rada Ministrów może przedstawić sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu propozycje przekazania przez Ministra Obrony Narodowej do Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych, o którym mowa w art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. poz. 655, 974 i 1725), dodatkowych środków na realizację zadań Funduszu, w tym spłaty zobowiązań z tytułu zaciągniętych kredytów, pożyczek i wyemitowanych obligacji oraz zobowiązań finansowych, o których mowa odpowiednio w art. 45 ust. 1 i art. 45a ust. 1 tej ustawy.
2. W pierwszej kolejności na cel, o którym mowa w ust. 1, przeznacza się:
1) wydatki zablokowane na podstawie art. 177;
2) niepodzielone rezerwy celowe.
3. Pozytywna opinia sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu o propozycji, o której mowa w ust. 1, oznacza:
1) upoważnienie dla Ministra Finansów do przeniesienia wydatków między częściami i działami budżetu państwa w przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1;
2) zgodę na zmianę przeznaczenia rezerw celowych bez stosowania trybu określonego w art. 154 ust. 6 w przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 2;
3) upoważnienie dla Rady Ministrów do dokonania przeniesienia, w drodze rozporządzenia, planowanych wydatków między częściami i działami budżetu państwa - w przypadku innych wydatków.
Art. 168.
Dotacje udzielone z budżetu państwa w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego lub w terminie określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 181 ust. 2 podlegają zwrotowi do budżetu państwa odpowiednio do dnia 31 stycznia następnego roku albo w terminie 21 dni od dnia określonego w tych przepisach, z zastrzeżeniem art. 150 pkt 5 i art. 151 ust. 2 pkt 6 oraz terminów wynikających z przepisów wydanych na podstawie art. 189 ust. 4, 4a i 4b.
Art. 169.
pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości
- podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2.
Dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu państwa w wysokości wyższej niż określona w przepisach niniejszej ustawy, przepisach odrębnych lub umowie lub w wysokości wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania.
Odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu państwa nalicza się, następującego po dniu:
stwierdzenia nieprawidłowego naliczenia lub nienależnego pobrania dotacji
- z zastrzeżeniem, że jeżeli dotacja stanowi pomoc publiczną, w rozumieniu art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, odsetki nalicza się od dnia przekazania dotacji beneficjentowi.
Art. 170.
Zmiany kwot dotacji celowych na zadania z zakresu administracji rządowej lub inne zadania zlecone odrębnymi ustawami jednostkom samorządu terytorialnego oraz zmiany kwot dotacji na dofinansowanie zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego mogą następować w terminie do dnia 15 grudnia roku budżetowego.
Termin określony w ust. 1 nie obowiązuje w przypadku:
Art. 171.
Przeniesienie z grup wydatków lub do grup wydatków, o których mowa w art. 124 ust. 1 pkt 1-3, polegające na zmniejszeniu lub zwiększeniu wydatków majątkowych lub transferów majątkowych jednorazowo o kwotę powyżej 500 tys. zł wymaga zgody Ministra Finansów.
Dysponenci części budżetowych informują niezwłocznie Ministra Finansów o przeniesieniach wydatków majątkowych i transferów majątkowych w zakresie budżetu środków europejskich dokonanych poniżej kwoty 500 tys. zł.
Kierownik jednostki, która zapewnia obsługę więcej niż jednego dysponenta części budżetowej, może dokonywać, za zgodą tych dysponentów, przeniesień wydatków między rozdziałami i paragrafami klasyfikacji wydatków w ramach danego działu budżetu państwa. Przepisy ust. 2-9 stosuje się odpowiednio.
Wojewodowie mogą, w celu zapewnienia realizacji zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych odrębnymi ustawami jednostkom samorządu terytorialnego, dokonywać w ramach danej części budżetu państwa przeniesień wydatków między działami, rozdziałami i paragrafami klasyfikacji wydatków, które nie powodują powstania zobowiązania Skarbu Państwa. O dokonanych przeniesieniach wojewodowie informują niezwłocznie Ministra Finansów. Przepisy ust. 3, 3a i 4 stosuje się odpowiednio.
Wydatki, które zostały zmniejszone w trakcie roku budżetowego w wyniku przeniesień, o których mowa w ust. 11, nie mogą być zwiększane ze środków rezerw celowych.
Art. 172.
Art. 173.
Art. 174.
Art. 175.
rodzaje towarów i usług, za które może być dokonywana zapłata za pomocą służbowej karty płatniczej;
Art. 175a.
1. Minister Finansów może prowadzić przegląd wydatków (kosztów) jednostek sektora finansów publicznych w celu oddziaływania w perspektywie wykraczającej poza rok budżetowy na poziom, strukturę oraz jakość wydatków publicznych, w szczególności stopień, w jakim przyczyniają się one do skutecznej i efektywnej realizacji celów działalności państwa, zwany dalej "przeglądem wydatków".
2. Minister Finansów nie prowadzi przeglądu wydatków:
1) jednostek, o których mowa w art. 9 pkt 2, 2a, 4 i 11 oraz art. 139 ust. 2;
2) instytucji gospodarki budżetowej utworzonych przez organ lub kierownika jednostki, o których mowa w art. 139 ust. 2;
3) samorządowych jednostek budżetowych, samorządowych instytucji kultury oraz samorządowych osób prawnych utworzonych na podstawie odrębnych ustaw w celu wykonywania zadań publicznych.
Art. 175b.
1. Przegląd wydatków prowadzi się na podstawie planu przeglądu wydatków sporządzonego przez Ministra Finansów, po zasięgnięciu opinii:
1) dysponentów części budżetowych,
2) organów nadzorujących jednostki
- których wydatki (koszty) będą podlegały przeglądowi wydatków.
2. W uzasadnionych przypadkach przegląd wydatków może być prowadzony poza planem przeglądu wydatków w porozumieniu z:
1) dysponentem części budżetowej,
2) organem nadzorującym jednostkę
- których wydatki (koszty) będą podlegały przeglądowi wydatków.
3. Plan przeglądu wydatków określa co najmniej:
1) okres, na jaki jest sporządzany;
2) jednostki, których wydatki będą podlegały przeglądowi wydatków;
3) zakres przeglądu wydatków.
Art. 175c.
Minister Finansów sporządza program przeglądu wydatków, który zawiera w szczególności cel i szczegółowy zakres przeglądu wydatków, w porozumieniu z:
1) dysponentem części budżetowej, którego wydatki (koszty) będą podlegały przeglądowi wydatków;
2) organem nadzorującym jednostkę, której wydatki (koszty) będą podlegały przeglądowi wydatków;
3) Szefem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, jeżeli będzie uczestniczył w przeglądzie wydatków.
Art. 175d.
1. W przeglądzie wydatków uczestniczą, w szczególności dokonują identyfikacji i analizy nakładów oraz efektów wydatkowania środków publicznych:
1) dysponent części budżetowej,
2) organ nadzorujący jednostkę
- których wydatki (koszty) podlegają przeglądowi wydatków.
2. W przeglądzie wydatków może uczestniczyć Szef Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.
Art. 175e.
1. Minister Finansów dokumentuje przegląd wydatków, w szczególności po jego przeprowadzeniu sporządza raport w porozumieniu z:
1) dysponentem części budżetowej, którego wydatki (koszty) podlegały przeglądowi wydatków;
2) organem nadzorującym jednostkę, której wydatki (koszty) podlegały przeglądowi wydatków;
3) Szefem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, jeżeli uczestniczył w przeglądzie wydatków.
2. Raport zawiera w szczególności propozycje zmian w zakresie jakości wydatków publicznych oraz wskazuje podmioty odpowiedzialne za ich wdrożenie.
3. Raport może zawierać propozycje zmian poziomu lub struktury wydatków publicznych.
4. Minister Finansów udostępnia raport:
1) jednostce, której wydatki (koszty) podlegały przeglądowi wydatków;
2) dysponentowi części budżetowej, którego wydatki (koszty) podlegały przeglądowi wydatków;
3) organowi nadzorującemu jednostkę, której wydatki (koszty) podlegały przeglądowi wydatków;
4) Szefowi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, jeżeli uczestniczył w przeglądzie wydatków.
5. Podmioty, o których mowa w ust. 4 pkt 1-3, wykorzystują propozycje zmian, o których mowa w ust. 3, przy opracowaniu materiałów do projektu ustawy budżetowej.
6. Minister Finansów monitoruje wykorzystanie propozycji zmian, o których mowa w ust. 2 i 3.
Art. 175f.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia:
1) tryb:
a) sporządzania i opiniowania planu przeglądu wydatków,
b) sporządzania i uzgadniania programu przeglądu wydatków oraz raportu,
2) sposób monitorowania przez Ministra Finansów wykorzystania propozycji zmian, o których mowa w art. 175e ust. 2 i 3
- mając na względzie konieczność zapewnienia sprawnej i skutecznej realizacji przeglądu wydatków oraz potrzebę osiągnięcia celu przeglądu wydatków.
Art. 175g.
Minister Finansów zamieszcza w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu go obsługującego wytyczne w zakresie prowadzenia przeglądu wydatków.
Art. 175h.
W związku z prowadzonym przeglądem wydatków jednostki, których wydatki (koszty) podlegają przeglądowi wydatków, dysponenci części budżetowych, których wydatki (koszty) podlegają przeglądowi wydatków, oraz organy nadzorujące jednostki, których wydatki (koszty) podlegają przeglądowi wydatków, przekazują Ministrowi Finansów, na jego żądanie, dokumenty, informacje i dane dotyczące:
1) celów działalności państwa, których osiąganiu służą poniesione wydatki,
2) środków służących osiągnięciu zamierzonych celów,
3) poniesionych wydatków,
4) uzyskanych efektów
- z zachowaniem przepisów o tajemnicy ustawowo chronionej.
Art. 176.
Art. 177.
naruszenia zasad gospodarki finansowej, o których mowa w art. 162
- może być podjęta decyzja o blokowaniu planowanych wydatków budżetowych.
W zakresie budżetu środków europejskich decyzja o blokowaniu planowanych wydatków może być podjęta do dnia 15 grudnia roku budżetowego.
Blokowanie planowanych wydatków budżetowych oznacza obowiązujący do końca roku zakaz dysponowania częścią lub całością planowanych wydatków.
Dysponenci części budżetowych niezwłocznie informują Ministra Finansów o decyzjach, o których mowa w ust. 3 pkt 2, dotyczących planowanych wydatków z budżetu środków europejskich.
Decyzje, o których mowa w ust. 3 pkt 2, dotyczące planowanych wydatków z budżetu środków europejskich zawierają wykaz wydatków, które nie mogą być dokonywane, oraz wskazują programy albo programy operacyjne, w których wydatki zostały zablokowane.
Art. 177a.
W celu realizacji zadań związanych z:
przeciwdziałaniem klęskom żywiołowym i usuwaniem ich skutków,
przeciwdziałaniem i usuwaniem skutków epidemii,
przeciwdziałaniem zdarzeniom bezpośrednio zagrażającym bezpieczeństwu państwa związanym z sytuacją geopolityczną oraz usuwaniem ich skutków
Prezes Rady Ministrów może wydać Ministrowi Finansów polecenie utworzenia nowej rezerwy celowej i przeniesienia do tej rezerwy kwot wydatków zablokowanych na podstawie art. 177 ust. 1.
Utworzenie rezerwy, o której mowa w ust. 1, może nastąpić w terminie do dnia 20 grudnia roku budżetowego i nie wymaga uzyskania opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się przepisu art. 170 ust. 1.
Podziału rezerwy, o której mowa w ust. 1, dokonuje Minister Finansów na wniosek właściwego ministra.
Art. 178.
W przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 177 ust. 1, dotyczących wydatkowania środków przeznaczonych na programy finansowane z udziałem środków europejskich, z wyłączeniem programów finansowanych z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rybackiego, Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury oraz środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4, Minister Finansów, na wniosek odpowiednio ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego lub ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego, może utworzyć nową rezerwę celową i przenieść do niej zablokowane kwoty wydatków, po poinformowaniu sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu.
Art. 179.
Art. 180.
Art. 180a.
Art. 180b.
Art. 181.
W wykazie, o którym mowa w ust. 2, nie mogą być ujęte wydatki, które w toku realizacji budżetu zostały zwiększone w trybie art. 171 ust. 3 lub 4 lub art. 173 ust. 2.
Art. 182.
wykonanie planów finansowych, o których mowa w art. 32a ust. 1 i art. 122 ust. 1 pkt 1;
omówienie wielkości zasobów własnych Unii Europejskiej, z uwzględnieniem różnic między wielkościami uchwalonymi a wykonanymi;
informację o wykonaniu planów finansowych funduszy utworzonych, powierzonych lub przekazanych Bankowi Gospodarstwa Krajowego na podstawie odrębnych ustaw.
W roku s, o którym mowa w art. 112d ust. 3, do sprawozdania nie dołącza się informacji, o której mowa w ust. 4 pkt 6.
informację dotyczącą długu, poręczeń i gwarancji sektora finansów publicznych, o których mowa w art. 38;
omówienie przyczyn przekroczenia kwoty limitu wydatków, o którym mowa w art. 112aa ust. 3;
opinię, o której mowa w art. 112ac ust. 1.
Art. 183.
Art. 184.
Art. 185.
Art. 186.
realizację wspólnej polityki rolnej zgodnie z odrębnymi ustawami;
realizację planu rozwojowego, o którym mowa w art. 5 pkt 7aa ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.
Art. 187.
Art. 188.
wzory, zakres, terminy i tryb przekazywania informacji przez instytucję, o której mowa w ust. 1, do dysponenta części budżetowej lub do zarządu województwa
– mając na względzie sprawność realizacji płatności, wymogi prowadzenia przez dysponentów części budżetowych ewidencji księgowej wydatków w ramach programów oraz zapewnienie skutecznej kontroli nad środkami przekazanymi do Banku Gospodarstwa Krajowego.
Art. 189.
Zlecenie płatności może dotyczyć kwoty wydatków kwalifikowalnych zgodnie z kryteriami określonymi na podstawie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju albo ustawy o zasadach realizacji programów, albo ustawy o zasadach realizacji programów 2021-2027, albo ustawy o pomocy społecznej, albo rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1316/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiającego instrument "Łącząc Europę", zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 913/2010 oraz uchylającego rozporządzenia (WE) nr 680/2007 i (WE) nr 67/2010, albo rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1153 z dnia 7 lipca 2021 r. ustanawiającego instrument "Łącząc Europę" i uchylającego rozporządzenia (UE) nr 1316/2013 i (UE) nr 283/2014, a w przypadku programów finansowanych z udziałem środków Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury albo Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, albo Europejskiego Funduszu Rybackiego - na podstawie odpowiednio ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury na lata 2021-2027 albo ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, albo ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego, wynikającej z wniosku o płatność, zweryfikowanego pozytywnie przez instytucję, o której mowa w art. 188 ust. 1.
W przypadku niezłożenia wniosku o płatność na kwotę wydatków kwalifikowalnych lub niezwrócenia niewykorzystanej części zaliczki w terminie 14 dni od dnia upływu terminu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie ust. 4-4b, od środków pozostałych do rozliczenia, przekazanych w ramach zaliczki, nalicza się odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczone od dnia przekazania środków do dnia złożenia wniosku o płatność lub do dnia zwrócenia niewykorzystanej części zaliczki.
wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności
- w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
Po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 3a, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej, instytucji pośredniczącej albo instytucji wdrażającej w rozumieniu ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju albo ustawy o zasadach realizacji programów, albo ustawy o zasadach realizacji programów 2021-2027, albo ustawy o pomocy społecznej albo organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej w rozumieniu ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury na lata 2021-2027 lub ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, lub ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego wydaje decyzję o zapłacie odsetek określającą:
Decyzji, o której mowa w ust. 3b, nie wydaje się, jeżeli przed jej wydaniem dokonano zapłaty odsetek oraz środki, od których te odsetki zostały naliczone, beneficjent rozliczył w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie ust. 4-4b.
Minister właściwy do spraw rybołówstwa w porozumieniu z Ministrem Finansów określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb udzielania oraz rozliczania zaliczek, w tym zwrotu środków pochodzących z dotacji z budżetu państwa, a także terminy składania wniosków o płatność oraz ich zakres w ramach programu finansowanego z udziałem środków Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury, uwzględniając rodzaje beneficjentów i sposób wdrażania działań w ramach programu finansowanego z udziałem środków Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury.
Art. 190.
W przypadku gdy beneficjentem projektu finansowanego ze środków europejskich jest jednostka sektora finansów publicznych:
1) wydatek kwalifikowalny rozliczany w sposób określony w art. 67 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 lub w sposób określony w art. 53 ust. 1 lit. a rozporządzenia ogólnego powinien zostać ujęty we wniosku o płatność przekazywanym właściwej instytucji w terminie do 3 miesięcy, licząc od ostatniego dnia miesiąca, w którym został poniesiony;
2) wydatek kwalifikowalny rozliczany w sposób określony w art. 67 ust. 1 lit. b-e rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 lub w sposób określony w art. 53 ust. 1 lit. b-d rozporządzenia ogólnego powinien zostać ujęty we wniosku o płatność po spełnieniu warunków określonych w umowie lub decyzji o dofinansowaniu, nie później niż we wniosku o płatność końcową.
Art. 191.
Instytucja, o której mowa w art. 188 ust. 1, przekazuje dysponentowi części budżetowej lub do zarządu województwa, w terminie do 5 dnia każdego miesiąca, zbiorcze harmonogramy wydatków wynikających z podpisanych umów, o których mowa w art. 5 pkt 9 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju albo w art, 134a pkt 7 i art. 134b ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, albo w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury na lata 2021-2027, albo w art. 17 ust. 1 i w art. 19 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, albo w art. 9 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego, albo w art. 9 ust. 2 pkt 3 ustawy o zasadach realizacji programów.
Art. 192.
Minister Finansów przekazuje na rachunki w Banku Gospodarstwa Krajowego środki na płatności na rzecz beneficjentów, w przypadku wspólnej polityki rolnej - na rzecz agencji płatniczej, o której mowa w odrębnych ustawach, a w przypadku planu rozwojowego, o którym mowa w art. 5 pkt 7aa ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - na rzecz Polskiego Funduszu Rozwoju Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie, zwanego dalej "PFR".
Minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego przekazuje Ministrowi Finansów kwaW odniesieniu do programu finansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury albo Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, albo Europejskiego Funduszu Rybackiego prognozy przekazuje minister właściwy do spraw rybołówstwa, w odniesieniu do środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4 - minister właściwy do spraw rozwoju wsi oraz minister właściwy do spraw rynków rolnych, a w odniesieniu do środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5b - minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego.
Art. 193.
Art. 194.
Minister Finansów, na wniosek ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego, zaopiniowany przez właściwego dysponenta części budżetowej, dokonuje przeniesień między częściami i działami budżetu państwa wydatków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, z wyłączeniem Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury, Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, Europejskiego Funduszu Rybackiego oraz środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4.
Właściwy dysponent części budżetowej może dokonywać przeniesień pomiędzy programami finansowanymi z udziałem środków europejskich w ramach części i działu klasyfikacji wydatków, z wyłączeniem środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4. Przeniesienie wymaga zgody ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego, a w przypadku środków Europejskiego Funduszu Rybackiego, Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury - ministra właściwego do spraw rybołówstwa.
Minister Finansów dokonuje przeniesień między częściami i działami w ramach wydatków z udziałem środków, o których mowa w:
1) art. 5 ust. 3 pkt 4 - na wniosek ministra właściwego do spraw rozwoju wsi lub ministra właściwego do spraw rynków rolnych;
2) art. 5 ust. 3 pkt 5b - na wniosek ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego.
Minister Finansów na wniosek ministra właściwego do spraw rybołówstwa dokonuje przeniesień między częściami i działami w ramach wydatków z udziałem środków Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, Europejskiego Funduszu Rybackiego oraz Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury.
Art. 195.
Minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego sprawuje nadzór i kontrolę nad realizacją programów finansowanych z udziałem środków europejskich, z wyłączeniem środkówEuropejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury, Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, Europejskiego Funduszu Rybackiego oraz środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4 i 5b.
Minister właściwy do spraw rozwoju wsi, minister właściwy do spraw rynków rolnych oraz minister właściwy do spraw rybołówstwa sprawują nadzór i kontrolę nad realizacją programów finansowanych odpowiednio z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4, Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury, środków Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz Europejskiego Funduszu Rybackiego.
Art. 196.
Wyboru podmiotu prowadzącego obsługę rachunków, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, oraz rachunków, o których mowa w ust. 1 pkt 4, prowadzonych dla państwowych funduszy celowych zarządzanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych lub Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, a także rachunków budżetu środków europejskich, o których mowa w ust. 2a, dokonuje Minister Finansów, uwzględniając niezbędne warunki techniczne i organizacyjne, które powinny być spełnione przez ten podmiot, jak również wpływ na stan finansów publicznych w związku z podjęciem i prowadzeniem obsługi tych rachunków.
Art. 197.
Art. 198.
Art. 199.
właściwym dysponentom informacje o stanach środków w podległych im jednostkach, na rachunkach bieżących, o których mowa w art. 196 ust. 1 pkt 2 i 3
- w zakresie i terminach określonych w rozporządzeniu wydanym na podstawie ust. 3.
Art. 199a.
Art. 200.
Art. 201.
Art. 202.
Środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz niepodlegające zwrotowi środki z pomocy udzielanej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu są gromadzone na wyodrębnionych rachunkach bankowych.
Obsługę bankową rachunków, o których mowa w ust. 1, prowadzi Narodowy Bank Polski lub Bank Gospodarstwa Krajowego na podstawie umów rachunku bankowego.
Środki finansowe pozostałe po zakończeniu realizacji programów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5 lit. a i b, na rachunkach, o których mowa w ust. 1, są wykorzystywane na realizację zadań w ramach celu Europejska Współpraca Terytorialna lub programów Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa lub programów w ramach celu Europejska Współpraca Terytorialna (Interreg).
W celu ponownego wykorzystania środków, o których mowa w ust. 4, minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego otwiera w Narodowym Banku Polskim rachunek do ich obsługi.
Środki zgromadzone na rachunku, o którym mowa w ust. 5, są uruchamiane przez Narodowy Bank Polski wyłącznie na podstawie dyspozycji ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego.
Art. 203.
Art. 204.
Art. 205.
Art. 206.
Szczegółowe warunki dofinansowania:
1) projektu - określa umowa o dofinansowanie projektu, o której mowa w art. 5 pkt 9 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju lub w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury na lata 2021-2027 albo w art. 17 ust. 1 oraz w art. 19 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, albo w art. 9 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego, albo w art. 9 ust. 2 pkt 3 ustawy o zasadach realizacji programów - z wyłączeniem programów w ramach celu Europejska Współpraca Terytorialna, albo w art. 2 pkt 32 ustawy o zasadach realizacji programów 2021-2027 - z wyłączeniem programów w ramach celu Europejska Współpraca Terytorialna (Interreg);
2) projektu w ramach Europejskiego Funduszu Pomocy Najbardziej Potrzebującym - określają umowy, o których mowa w art. 134a pkt 7 i art. 134b ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej;
3) projektu finansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus przeznaczonego na zwalczanie deprywacji materialnej - określają umowy, o których mowa w art. 134n ust. 1 pkt 7 lit. a oraz art. 134o ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej;
4) projektu finansowanego w ramach instrumentu "Łącząc Europę" - określa umowa o dofinansowanie projektu finansowanego ze środków pochodzących z instrumentu "Łącząc Europę".
zobowiązanie do stosowania wytycznych, o których mowa w art. 2 pkt 32 ustawy o zasadach realizacji programów albo w art. 2 pkt 38 ustawy o zasadach realizacji programów 2021-2027, a w zakresie programu finansowanego z udziałem środków pochodzących z Europejskiego Funduszu Pomocy Najbardziej Potrzebującym - zobowiązanie do stosowania wytycznych, o których mowa w art. 134a pkt 6 ustawy o pomocy społecznej;
w zakresie programu finansowanego ze środków, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. m rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1057 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiającego Europejski Fundusz Społeczny Plus (EFS+) oraz uchylającego rozporządzenie (UE) nr 1296/2013 (Dz. Urz. UE L 231 z 30.06.2021, str. 21, z późn. zm.) - zobowiązanie do stosowania wytycznych, o których mowa w art. 134n ust. 1 pkt 6 ustawy o pomocy społecznej;
Art. 207.
pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości
– podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy.
Przepisu ust. 4 nie stosuje się do podmiotów, które na podstawie odrębnych przepisów realizują zadania interesu publicznego, jeżeli spowoduje to niemożność wdrożenia działania w ramach programu lub znacznej jego części, jednostek samorządu terytorialnego i samorządowych osób prawnych, instytutów badawczych prowadzących działalność leczniczą, podmiotów leczniczych utworzonych przez organy administracji rządowej oraz podmiotów leczniczych utworzonych lub prowadzonych przez uczelnie medyczne, a także do beneficjentów, o których mowa w art. 134b ust. 2 pkt 2 i art. 134o ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej.
pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej w rozumieniu ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju albo ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego, albo ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, albo ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury na lata 2021-2027, albo ustawy o zasadach realizacji programów, albo ustawy o zasadach realizacji programów 2021-2027, albo
Instytucja zarządzająca lub instytucja pośrednicząca na podstawie porozumienia lub umowy, o których mowa w art. 27 i art. 32 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju albo art. 10 ust. 1 i 2 ustawy o zasadach realizacji programów, albo art. 9 ust. 1 i 2 ustawy o zasadach realizacji programów 2021-2027, albo organ odpowiedzialny za wdrożenie instrumentu "Łącząc Europę", albo organ pełniący funkcję odpowiednio Krajowego Punktu Kontaktowego lub Krajowej Instytucji Koordynującej w programach finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 2, na podstawie porozumienia lub umowy, może upoważnić instytucję wdrażającą, a w przypadku programów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 2 - operatora programu, instytucję pośredniczącą lub instytucję, która podpisała z beneficjentem umowę o dofinansowanie, będących jednostkami sektora finansów publicznych, do wydawania decyzji, o której mowa w ust. 9.
instytucję pośredniczącą, o której mowa w ustawie o pomocy społecznej
służy odwołanie do właściwej instytucji zarządzającej albo organu pełniącego funkcję odpowiednio Krajowego Punktu Kontaktowego lub Krajowej Instytucji Koordynującej w programach finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 2, a jeżeli rozpatrywanie odwołań od decyzji instytucji wdrażającej zostało powierzone instytucji pośredniczącej - do instytucji pośredniczącej.
Art. 208.
Przepisy art. 187-191, art. 193, art. 206 oraz art. 207 nie dotyczą wspólnej polityki rolnej, która jest finansowana zgodnie z odrębnymi ustawami.
Środki europejskie w części dotyczącej wspólnej polityki rolnej są przekazywane agencji płatniczej przez Bank Gospodarstwa Krajowego na podstawie umowy zawartej z Ministrem Finansów.
Obsługę bankową rachunków agencji płatniczej w zakresie środków, o których mowa w ust. 2, oraz środków przeznaczonych na współfinansowanie realizacji zadań finansowanych z udziałem tych środków prowadzi Narodowy Bank Polski lub Bank Gospodarstwa Krajowego na podstawie umów rachunku bankowego.
Art. 209.
Należności i wierzytelności przypadające agencji płatniczej w ramach wspólnej polityki rolnej mogą być, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, umarzane w całości lub w części, a ich spłata odraczana lub rozkładana na raty.
Art. 209a.
1. Przepisów art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. b i c, art. 171, art. 187-191, art. 192 ust. 5 i 6, art. 193, art. 194, art. 206 oraz art. 207 nie stosuje się do planu rozwojowego, o którym mowa w art. 5 pkt 7aa ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, który jest finansowany zgodnie z odrębnymi ustawami.
2. Środki budżetu środków europejskich w części dotyczącej planu rozwojowego, o którym mowa w art. 5 pkt 7aa ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, który jest finansowany zgodnie z odrębnymi ustawami, są przekazywane PFR przez Bank Gospodarstwa Krajowego na podstawie umowy zawartej z Ministrem Finansów.
3. Środki, o których mowa w ust. 2, są przekazywane na podstawie zlecenia płatności wystawionego przez ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego.
4. Do zwrotu środków, o których mowa w ust. 2, przekazanych PFR, przepisy art. 169 stosuje się odpowiednio.
Art. 210.
Minister Finansów prowadzi rejestr podmiotów wykluczonych na podstawie art. 207 w systemie teleinformatycznym.
Zgłoszenie podmiotu do rejestru, o którym mowa w ust. 1, odbywa się za pośrednictwem elektronicznej platformy usług administracji publicznej ePUAP, o której mowa w przepisach o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.
Minister Finansów udostępnia informacje zawarte w rejestrze, o którym mowa w ust. 1, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, o którym mowa w ust. 1, instytucjom zarządzającym, organom pełniącym funkcję odpowiednio Krajowego Punktu Kontaktowego lub Krajowej Instytucji Koordynującej w programach finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 2, instytucjom pośredniczącym, operatorom programów, instytucjom wdrażającym, instytucji certyfikującej, instytucji audytowej, dyrektorowi izby administracji skarbowej działającemu jako organ wykonujący audyt, o którym mowa w art. 95 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863 oraz z 2026 r. poz. 415 i 483), oraz beneficjentom projektów grantowych.
Minister Finansów udostępnia informacje zawarte w rejestrze, o którym mowa w ust. 1, beneficjentom w zakresie ich własnego statusu.
Minister Finansów udostępnia informacje zawarte w rejestrze, o którym mowa w ust. 1, wojewodom w zakresie wykonywanych przez nich zadań określonych w art. 62 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2024 r. poz. 338 i 743).
sposób i tryb dokonywania zmian w rejestrze
- zapewniając ochronę informacji zawartych w rejestrze przed ich ujawnieniem osobom i podmiotom nieuprawnionym.
Art. 211.
Art. 212.
Art. 213.
Art. 214.
Art. 215.
Art. 216.
zadania własne jednostek samorządu terytorialnego;
Art. 217.
spłaty udzielonych pożyczek w latach ubiegłych lub środków z lokat dokonanych w latach ubiegłych;
Art. 218.
Art. 219.
Art. 220.
Art. 221.
Art. 221a.
Art. 222.
Art. 223.
Art. 224.
zapewniona zostanie spłata pożyczki wraz z odsetkami.
Pożyczka i odsetki nie podlegają umorzeniu.
rodzaje i zakres przyjmowanych zabezpieczeń
- biorąc pod uwagę rodzaj prowadzonego przez jednostkę samorządu terytorialnego postępowania, zakres informacji niezbędnych do dokonania oceny, o której mowa w ust. 3, oraz zapewnienie sprawności rozpatrywania wniosków.
Art. 225.
Art. 226.
Art. 227.
Art. 228.
Art. 229.
Art. 230.
Art. 230a.
Art. 230b.
wieloletnich prognoz finansowych wraz z wynikami rozstrzygnięć nadzorczych
- mając na względzie potrzebę zapewnienia jawności i przejrzystości finansów publicznych, sporządzenia realistycznych prognoz finansowych jednostek samorządu terytorialnego oraz uzyskania przez Ministra Finansów informacji umożliwiających realizację zadań, o których mowa w art. 74 i art. 174 pkt 4 .
Art. 231.
Art. 232.
Zmian w wieloletniej prognozie finansowej, z wyłączeniem zmian limitów zobowiązań i kwot wydatków na przedsięwzięcia, dokonuje zarząd jednostki samorządu terytorialnego.
Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może upoważnić zarząd jednostki samorządu terytorialnego do dokonywania zmian limitów zobowiązań i kwot wydatków na realizację przedsięwzięcia, w tym finansowanego z udziałem środków europejskich albo środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3, w związku ze zmianami w realizacji tego przedsięwzięcia, o ile zmiany te nie pogorszą wyniku budżetu dla każdego roku objętego wieloletnią prognozą finansową.
Upoważnienie, o którym mowa w ust. 2, obejmuje także możliwość dokonywania zmian limitów zobowiązań i kwot wydatków przeznaczonych na finansowanie realizacji przedsięwzięć, o których mowa w ust. 2, w tym wkładu własnego beneficjenta, wynikających z konkursów rozstrzygniętych zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o zasadach realizacji programów lub z projektów wybranych zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów 2021-2027.
Art. 233.
o zmianie uchwały budżetowej
- przysługuje wyłącznie zarządowi jednostki samorządu terytorialnego.
Art. 234.
Art. 235.
Art. 236.
uposażenia i wynagrodzenia oraz składki od nich naliczane,
transfery bieżące, które obejmują przepływy, o których mowa w art. 124 ust. 3 pkt 1;
Wydatki bieżące, o których mowa w ust. 3 pkt 1 lit. b, obejmują w szczególności:
daniny publiczne;
zakupy towarów i usług;
inne wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek budżetowych i realizacją ich statutowych zadań.
W planie wydatków majątkowych wyodrębnia się w układzie działów i rozdziałów planowane kwoty wydatków majątkowych, do których zalicza się:
nakłady na niefinansowe aktywa trwałe (wydatki inwestycyjne) obejmujące wydatki, o których mowa w art. 124 ust. 6 pkt 1;
transfery majątkowe obejmujące przepływy, o których mowa w art. 124 ust. 7;
wydatki na zakup i objęcie akcji i udziałów;
wydatki na wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego.
W ramach wydatków, o których mowa w ust. 4 pkt 1 i 2, wyodrębnia się wydatki na realizację programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, w części związanej z realizacją zadań jednostki samorządu terytorialnego.
Art. 237.
Art. 238.
regionalnej izbie obrachunkowej - celem zaopiniowania
- do dnia 15 listopada roku poprzedzającego rok budżetowy.
Art. 239.
Art. 240.
Art. 240a.
na wynagrodzenie zarządu jednostki samorządu terytorialnego
– nie może przekroczyć wysokości wydatków z tego tytułu z roku poprzedzającego rok, w którym została podjęta uchwała w sprawie programu postępowania naprawczego.
Art. 240b.
Art. 241.
Art. 242.
Art. 243.
potencjalnych spłat kwot wynikających z udzielonych poręczeń oraz gwarancji
do planowanych dochodów ogółem budżetu przekroczy średnią arytmetyczną z obliczonych dla ostatnich trzech lat relacji jej dochodów bieżących powiększonych o dochody ze sprzedaży majątku oraz pomniejszonych o wydatki bieżące, do dochodów ogółem budżetu, obliczoną według wzoru:
![]()

gdzie poszczególne symbole oznaczają:
R - planowaną na rok budżetowy łączną kwotę z tytułu spłaty rat kredytów i pożyczek, o których mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2-4 oraz art. 90, oraz wykupów papierów wartościowych emitowanych na cele określone w art. 89 ust. 1 pkt 2-4 oraz art. 90,
O - planowane na rok budżetowy odsetki od kredytów i pożyczek, o których mowa w art. 89 ust. 1 i art. 90, odsetki i dyskonto od papierów wartościowych emitowanych na cele określone w art. 89 ust. 1 i art. 90 oraz spłaty kwot wynikających z udzielonych poręczeń i gwarancji,
D - dochody ogółem budżetu w danym roku budżetowym,
Db - dochody bieżące,
Sm - dochody ze sprzedaży majątku,
Wb - wydatki bieżące,
n - rok budżetowy, na który ustalana jest relacja,
n-1 - rok poprzedzający rok budżetowy, na który ustalana jest relacja,
n-2 - rok poprzedzający rok budżetowy o dwa lata,
n-3 - rok poprzedzający rok budżetowy o trzy lata.
Przy obliczaniu relacji, o których mowa w ust. 1, do dochodów bieżących budżetu pomniejszonych o wydatki bieżące dodaje się wykonane dochody ze sprzedaży majątku wynikające ze sprawozdań, o których mowa w ust. 2 pkt 4.
Art. 243a.
Art. 244.
Art. 245.
Art. 246.
Art. 247.
Art. 248.
Art. 249.
Art. 250.
Art. 251.
Art. 252.
pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości
- podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2.
Art. 253.
Art. 254.
Art. 255.
Zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje pobrane dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszone o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową, według stanu środków określonego na:
10. dzień miesiąca - w terminie do 15. dnia danego miesiąca,
20. dzień miesiąca - w terminie do 25. dnia danego miesiąca
a w przypadku gdy ten dzień przypada w dniu ustawowo wolnym od pracy lub w sobotę - do dnia następnego, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.
Pobrane od dnia 21 grudnia do dnia 31 grudnia dochody budżetowe, o których mowa w ust. 1, są przekazywane przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową w terminie do dnia 8 stycznia roku następującego po roku budżetowym, a w przypadku gdy ten dzień przypada w dniu ustawowo wolnym od pracy lub w sobotę - do dnia następnego, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.
Od kwot dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych odrębnymi ustawami jednostce samorządu terytorialnego przekazanych po terminie określonym w ust. 1 lub 2, nalicza się odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, począwszy od dnia następującego po dniu, w którym upłynął termin ich przekazania.
Art. 256.
Art. 257.
Art. 257a.
Na obszarze objętym stanem klęski żywiołowej, stanem epidemii lub stanem zagrożenia epidemicznego wójt (burmistrz, prezydent miasta), zarząd powiatu lub zarząd województwa może dokonywać:
zmian w planie dochodów i wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego, w tym dokonywać przeniesień wydatków między działami klasyfikacji budżetowej;
czynności, o których mowa w art. 258 ust. 1 pkt 2;
zmian w wieloletniej prognozie finansowej oraz w planie wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego związanych z wprowadzeniem nowych inwestycji lub zakupów inwestycyjnych przez jednostkę, o ile zmiana ta nie pogorszy wyniku budżetu tej jednostki.
Art. 258.
dokonywania zmian w planie dochodów i wydatków związanych:
ze zmianą kwot lub uzyskaniem płatności przekazywanych z budżetu środków europejskich, o ile zmiany te nie pogorszą wyniku budżetu,
ze zmianami w realizacji przedsięwzięcia, w tym finansowanego z udziałem środków europejskich albo środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3, o ile zmiany te nie pogorszą wyniku budżetu,
ze zwrotem płatności otrzymanych z budżetu środków europejskich,
z otrzymaniem środków pochodzących z darowizn z poleceniem, o którym mowa w art. 893 Kodeksu cywilnego.
Sejmik województwa może upoważnić zarząd województwa do dokonywania przeniesień w planie wydatków między działami, wynikających z konkursów rozstrzygniętych zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o zasadach realizacji programów lub z projektów wybranych zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów 2021-2027, w zakresie zadań związanych z realizacją programów, dla których zarząd województwa jest instytucją zarządzającą.
Art. 259.
Art. 260.
aruszenia zasad gospodarki finansowej, o których mowa w art. 254
- zarząd jednostki samorządu terytorialnego może podjąć decyzję o blokowaniu planowanych wydatków budżetowych.
Art. 261.
Art. 262.
Art. 263.
Art. 264.
Art. 265.
Art. 266.
Art. 267.
dane dotyczące:
– innych niż własność praw majątkowych, w tym w szczególności o ograniczonych prawach rzeczowych, użytkowaniu wieczystym, wierzytelnościach, udziałach w spółkach, akcjach,
– posiadania,
Zarząd jednostki samorządu terytorialnego przedstawia regionalnej izbie obrachunkowej, w terminie do dnia 31 marca roku następującego po roku budżetowym:
sprawozdanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1;
sprawozdanie, o którym mowa w art. 265 pkt 2;
informację, o której mowa w ust. 1 pkt 3.
Art. 268.
Art. 269.
Art. 270.
Komisja rewizyjna organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego rozpatruje:
sprawozdanie finansowe;
sprawozdanie z wykonania budżetu wraz z informacją, o której mowa w art. 267 ust. 1 pkt 3, oraz opinią regionalnej izby obrachunkowej o tych dokumentach;
sprawozdanie z badania sprawozdania finansowego, o którym mowa w art. 268 - w przypadku gdy jednostka samorządu terytorialnego jest obowiązana do badania tego sprawozdania.
Komisja rewizyjna przedstawia organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego oraz regionalnej izbie obrachunkowej, w terminie do dnia 15 czerwca roku następującego po roku budżetowym, wniosek w sprawie absolutorium dla zarządu.
Art. 271.
stanowiskiem komisji rewizyjnej;
opinią regionalnej izby obrachunkowej o wniosku komisji rewizyjnej, o którym mowa w art. 270 ust. 3.
Art. 272.
Art. 273.
Art. 274.
Art. 275.
Art. 276.
Art. 277.
Art. 278.
jednostka zatrudnia mniej niż 200 pracowników
- z zastrzeżeniem ust. 2.
Art. 279.
Art. 280.
Art. 281.
Art. 282.
Art. 283.
Art. 284.
Art. 285.
tryb przeprowadzania oceny prowadzenia audytu wewnętrznego, o której mowa w art. 292 ust. 1 pkt 2 i art. 294
- z uwzględnieniem powszechnie uznawanych standardów audytu wewnętrznego.
Art. 286.
dwuletnią praktykę w zakresie audytu wewnętrznego i uzyskała świadectwo ukończenia studiów podyplomowych w zakresie audytu wewnętrznego, wydane przez podmiot, który w dniu wydania świadectwa był uprawniony, zgodnie z odrębnymi ustawami, do nadawania stopnia naukowego doktora w dziedzinie nauk społecznych w dyscyplinach naukowych: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości, nauki o polityce i administracji lub nauki prawne, lub
złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin państwowy na audytora wewnętrznego, zwany dalej "egzaminem".
Art. 286a.
1. Egzamin składa się przed Państwową Komisją Egzaminacyjną do Spraw Audytu Wewnętrznego, zwaną dalej "Komisją Egzaminacyjną".
2. Egzamin przeprowadza się raz w roku w okresie od dnia 1 września do dnia 30 września, w terminie ustalonym przez Ministra Finansów w porozumieniu z dyrektorem Krajowej Szkoły Administracji Publicznej im. Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego, zwanej dalej "KSAP".
3. Do egzaminu może zostać zakwalifikowana osoba, która złożyła wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu, który został pozytywnie zweryfikowany i osoba ta wniosła w terminie opłatę egzaminacyjną, zwana dalej "kandydatem".
4. Egzaminu nie przeprowadza się w roku, w którym liczba kandydatów jest mniejsza niż 100.
5. W przypadku gdy w dwóch kolejnych latach egzamin nie został przeprowadzony z powodu niespełnienia warunku, o którym mowa w ust. 4, w roku następującym po tym okresie Minister Finansów może zlecić KSAP przeprowadzenie egzaminu mimo niespełnienia tego warunku.
6. Informację o terminie przeprowadzenia egzaminu dyrektor KSAP ogłasza, w terminie do końca kwietnia każdego roku, w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej KSAP i doręcza ją kandydatom. Informację tę ogłasza się również w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego Ministra Finansów.
7. W przypadku niespełnienia warunku, o którym mowa w ust. 4, dyrektor KSAP ogłasza, w terminie do dnia 15 marca danego roku, w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej KSAP, informację o nieprzeprowadzeniu egzaminu w danym roku i doręcza ją osobom, które złożyły wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu. Informację tę ogłasza się również w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego Ministra Finansów.
Art. 286b.
1. KSAP organizuje egzamin, realizuje zadania związane z jego przeprowadzeniem oraz zapewnia obsługę Komisji Egzaminacyjnej.
2. KSAP może zlecić:
1) opracowanie testu i zadania egzaminacyjnego, o których mowa w art. 286l ust. 2, wraz z arkuszem prawidłowych odpowiedzi na pytania testowe i kluczem rozwiązania zadania egzaminacyjnego,
2) sprawdzanie prac egzaminacyjnych kandydatów,
3) przygotowanie innych materiałów niezbędnych do przeprowadzenia egzaminu
– osobom niezatrudnionym w KSAP, które posiadają wiedzę i doświadczenie gwarantujące wysoką jakość wykonywanych zadań oraz ich odpowiedni poziom merytoryczny, zapewniając przy tym właściwy poziom bezpieczeństwa oraz poufności danych, w tym danych osobowych, oraz informacji i dokumentów przetwarzanych w związku z tymi zadaniami.
3. KSAP pokrywa koszty organizacji i przeprowadzenia egzaminu, koszty wynagrodzeń członków Komisji Egzaminacyjnej oraz koszty jej obsługi.
4. W przypadku, o którym mowa w art. 286a ust. 5, koszty, o których mowa w ust. 3, mogą zostać pokryte z dotacji celowej z budżetu państwa.
5. Dyrektor KSAP przedkłada Ministrowi Finansów, w terminie do dnia 31 grudnia, sprawozdanie z realizacji zadań, o których mowa w ust. 1, w roku bieżącym.
6. KSAP jest administratorem danych osobowych przetwarzanych w celach związanych z działalnością Komisji Egzaminacyjnej oraz organizacją i przeprowadzeniem egzaminu.
Art. 286c.
1. Za egzamin pobiera się opłatę egzaminacyjną, która składa się z opłaty wstępnej i opłaty za egzamin. Wysokość opłaty egzaminacyjnej nie może przekroczyć równowartości 30 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku kalendarzowym, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Opłata egzaminacyjna stanowi przychód KSAP.
2. W przypadku przyznania dotacji celowej, o której mowa w art. 286b ust. 4, opłata egzaminacyjna za egzamin, o którym mowa w art. 286a ust. 5, stanowi dochód budżetu państwa.
3. Opłata wstępna stanowi 10 % opłaty egzaminacyjnej i nie podlega zwrotowi.
4. W przypadku, o którym mowa w art. 286a ust. 4, opłata wstępna podlega zwrotowi w pełnej wysokości.
5. Opłata za egzamin stanowi 90 % opłaty egzaminacyjnej i podlega zwrotowi w całości w przypadku:
1) uwzględnienia odwołania, o którym mowa w art. 286m ust. 3;
2) unieważnienia egzaminu.
6. Część opłaty za egzamin w wysokości 25 % tej opłaty podlega zwrotowi na wniosek kandydata, który nie przystąpił do egzaminu, złożony w terminie 14 dni od dnia, w którym został przeprowadzony egzamin.
Art. 286d.
1. KSAP wykonuje zadania, o których mowa w art. 286b ust. 1, przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego, zwanego dalej "systemem", służącego do:
1) składania i doręczania wniosków oraz pism w sprawach dotyczących egzaminu;
2) gromadzenia i przetwarzania danych dotyczących:
a) osób, które założyły indywidualne konto w systemie,
b) Komisji Egzaminacyjnej i jej członków,
c) pracowników KSAP, którym udostępniono indywidualne konto w systemie;
3) obsługi indywidualnych kont w systemie;
4) realizacji innych zadań i czynności związanych z funkcjonowaniem Komisji Egzaminacyjnej i organizacją egzaminu.
2. System może być wykorzystany do przeprowadzania egzaminu.
3. W systemie funkcjonują indywidualne konta:
1) kandydackie - zakładane przez osoby, które chcą złożyć wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu;
2) funkcyjne - zakładane i udostępniane przez KSAP członkom Komisji Egzaminacyjnej i pracownikom KSAP.
4. Dostęp do indywidualnego konta w systemie jest możliwy do dnia:
1) upływu 3 miesięcy od dnia:
a) ogłoszenia informacji o nieprzeprowadzeniu egzaminu - w przypadku, o którym mowa w art. 286a ust. 4,
b) przeprowadzenia egzaminu
– w przypadku konta kandydackiego;
2) ustania odpowiednio członkostwa w Komisji Egzaminacyjnej lub zatrudnienia w KSAP - w przypadku konta funkcyjnego.
5. Warunkiem dostępu do indywidualnego konta jest uwierzytelnienie dokonywane przy wykorzystaniu numeru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL).
6. Wnioski, o których mowa w art. 286c ust. 6 i art. 286f ust. 1 i 6, oraz pisma dotyczące egzaminu składa się i doręcza się przy wykorzystaniu systemu.
7. Pisma składane za pośrednictwem indywidualnego konta wywołują takie same skutki prawne jak pisma opatrzone własnoręcznym podpisem, kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
8. Doręczenie pisma osobie, która posiada w systemie indywidualne konto następuje:
1) z chwilą odebrania pisma przez tę osobę w systemie - w przypadku gdy odebranie pisma nastąpiło w okresie od dnia umieszczenia pisma na jego indywidualnym koncie do końca 7. dnia, licząc od dnia następującego po dniu umieszczenia tego pisma na tym koncie, albo
2) z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w pkt 1 - w przypadku nieodebrania pisma przez tę osobę w systemie w tym okresie.
9. Przez umieszczenie pisma na indywidualnym koncie w systemie rozumie się zaistnienie warunków technicznych umożliwiających odebranie w systemie pisma od KSAP lub Komisji Egzaminacyjnej doręczanego na indywidualne konto.
10. W przypadku awarii systemu uniemożliwiającej przeprowadzenie egzaminu nie dochodzi on do skutku w wyznaczonym terminie.
11. Informację o wystąpieniu i usunięciu awarii systemu zamieszcza się w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej KSAP.
12. W okresie trwania awarii systemu składanie i doręczanie pism innych niż wnioski, o których mowa w art. 286c ust. 6 i art. 286f ust. 1 i 6, odbywa się za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres, o którym mowa w art. 286f ust. 3 pkt 3, oraz na adres Komisji Egzaminacyjnej wskazany w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego Ministra Finansów, przy czym w tym przypadku dowodem doręczenia jest potwierdzenie transmisji danych wysłanych na te adresy.
13. Dyrektor KSAP odpowiada za utrzymanie systemu oraz dostępność, autentyczność, integralność i bezpieczeństwo danych zgromadzonych w systemie. Użytkownicy indywidualnych kont w systemie odpowiadają za prawidłowość i rzetelność danych wprowadzanych do systemu.
Art. 286e.
Wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu może złożyć osoba, która spełnia warunki, o których mowa w art. 286 ust. 1 pkt 1-4.
Art. 286f
1. Wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu składa się w terminie od dnia 1 lutego do końca tego miesiąca roku, w którym ma się odbyć egzamin.
2. Termin na złożenie wniosku o zakwalifikowanie do egzaminu ulega wydłużeniu o czas trwającej dłużej niż godzinę awarii systemu uniemożliwiającej złożenie tego wniosku, jeżeli ta awaria nastąpiła w okresie tygodnia przed upływem terminu na złożenie tego wniosku.
3. Wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu zawiera:
1) imię i nazwisko,
2) numer PESEL,
3) adres do korespondencji, adres poczty elektronicznej i numer telefonu kontaktowego,
4) numer rachunku bankowego lub rachunku w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej do dokonania zwrotu opłaty wstępnej lub opłaty za egzamin
– osoby składającej ten wniosek.
4. Do wniosku o zakwalifikowanie do egzaminu dołącza się:
1) oświadczenie o spełnieniu warunków, o których mowa w art. 286 ust. 1 pkt 1-3;
2) dyplom w postaci elektronicznej dokumentujący posiadanie wyższego wykształcenia albo elektroniczne odwzorowanie dyplomu dokumentującego posiadanie wyższego wykształcenia;
3) potwierdzenie uiszczenia opłaty wstępnej;
4) oświadczenie o prawdziwości danych zawartych we wniosku i w załączonych dokumentach.
5. Oświadczenia, o których mowa w ust. 4 pkt 1 i 4, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń wynikającej z art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383, 1818 i 1872) oraz zawiera się w nich klauzulę o następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.", która zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
6. W przypadku osoby ubiegającej się o zakwalifikowanie do egzaminu będącej osobą niepełnosprawną, która wraz z wnioskiem o zakwalifikowanie do egzaminu złoży wniosek o wydłużenie czasu trwania egzaminu, do którego załączy:
1) kopię orzeczenia potwierdzającego niepełnosprawność w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych w dniu składania wniosku,
2) zaświadczenie lekarskie wystawione przez lekarza specjalistę właściwego ze względu na charakter niepełnosprawności, stwierdzające wynikające z niepełnosprawności trudności w wykonywaniu czynności technicznych, takich jak:
a) odczytywanie tekstu,
b) posługiwanie się sprzętem komputerowym w sposób umożliwiający sporządzenie odpowiedzi na pytania i rozwiązanie zadania egzaminacyjnego
– czas trwania egzaminu ulega wydłużeniu.
7. Osoba, która złożyła wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu, jest obowiązana niezwłocznie poinformować Komisję Egzaminacyjną o zmianie danych oraz informacji określonych w ust. 3 pkt 1, 3 i 4, ust. 4 pkt 1 i ust. 6.
8. Wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu oraz wniosek o wydłużenie czasu trwania egzaminu podlegają weryfikacji przez KSAP.
9. W przypadku negatywnej weryfikacji wniosku o zakwalifikowanie do egzaminu lub wniosku o wydłużenie czasu trwania egzaminu KSAP może zwrócić się do osoby, która złożyła te wnioski, o uzupełnienie w terminie 7 dni danych lub dokumentów niezbędnych do potwierdzenia spełnienia przez tę osobę warunków, o których mowa w ust. 6 lub art. 286 ust. 1 pkt 1-4. Brak uzupełnienia danych lub dokumentów w wyznaczonym terminie skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia.
Art. 286g.
1. Osoba, która złożyła wniosek o zakwalifikowanie do egzaminu, jest informowana za pośrednictwem systemu o:
1) zakwalifikowaniu albo niezakwalifikowaniu do egzaminu,
2) wydłużeniu czasu trwania egzaminu - w przypadku złożenia wniosku o wydłużenie czasu trwania egzaminu
– w terminie do dnia 31 marca roku, w którym odbędzie się egzamin.
2. Osoba, która została zakwalifikowana do egzaminu, w terminie 7 dni od dnia doręczenia informacji, o której mowa w ust. 1, uiszcza opłatę za egzamin. Brak uiszczenia opłaty za egzamin w terminie oznacza rezygnację z udziału w egzaminie.
Art. 286h.
1. Komisja Egzaminacyjna składa się z 5 członków powoływanych i odwoływanych przez Ministra Finansów.
2. Członkowie Komisji Egzaminacyjnej są powoływani spośród osób, które:
1) korzystają z pełni praw publicznych;
2) mają nieposzlakowaną opinię;
3) nie były skazane prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
4) posiadają co najmniej wyższe wykształcenie;
5) posiadają co najmniej dziesięcioletnie udokumentowane doświadczenie zawodowe w jednostce sektora finansów publicznych, uczelni, instytucie badawczym lub instytucie naukowym Polskiej Akademii Nauk;
6) posiadają co najmniej dziesięcioletnie udokumentowane doświadczenie w zakresie:
a) tworzenia lub stosowania przepisów prawa, o których mowa w art. 286l ust. 1 pkt 1 lit. a i b, lub
b) prowadzenia zajęć dydaktycznych lub badań naukowych w dziedzinie nauk społecznych w dyscyplinie ekonomia i finanse, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości, nauki prawne, nauki socjologiczne lub psychologia, lub
c) prowadzenia audytu wewnętrznego.
3. Spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, osoba potwierdza poprzez złożenie oświadczenia. Do oświadczenia przepis art. 286f ust. 5 stosuje się odpowiednio.
4. Co najmniej dwóch członków Komisji Egzaminacyjnej powinno posiadać doświadczenie, o którym mowa w ust. 2 pkt 6 lit. c.
5. Członek Komisji Egzaminacyjnej nie może podejmować działań, które mogą powodować konflikt interesów, w szczególności nie może:
1) brać udziału w przedsięwzięciach związanych z przygotowywaniem kandydatów do egzaminu;
2) publikować materiałów dotyczących egzaminu, w tym materiałów służących do przygotowania do egzaminu;
3) udostępniać i wykorzystywać informacji pozyskanych w trakcie prac Komisji Egzaminacyjnej, w tym dotyczących pytań testowych oraz zadań egzaminacyjnych.
6. Kadencja Komisji Egzaminacyjnej trwa 4 lata, przy czym działa ona do czasu powołania Komisji Egzaminacyjnej kolejnej kadencji, niedłużej jednak niż przez okres 6 miesięcy od dnia upływu jej kadencji.
7. Nie można pełnić funkcji członka Komisji Egzaminacyjnej dłużej niż przez dwie kolejno następujące po sobie kadencje.
8. Członka Komisji Egzaminacyjnej przed upływem kadencji:
1) odwołuje się:
a) na jego wniosek,
b) w przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w ust. 5,
c) w przypadku zaprzestania spełniania warunków, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3,
d) w przypadku ujawnienia nowych okoliczności wskazujących na niespełnianie w dniu powołania warunków, o których mowa w ust. 2;
2) można odwołać, na wniosek przewodniczącego Komisji Egzaminacyjnej, w przypadku naruszenia regulaminu Komisji Egzaminacyjnej.
9. W przypadku odwołania albo śmierci członka Komisji Egzaminacyjnej Minister Finansów powołuje nowego członka Komisji Egzaminacyjnej, przy czym jego kadencja upływa wraz z upływem kadencji Komisji Egzaminacyjnej.
10. Członkom Komisji Egzaminacyjnej przysługuje w okresie od dnia 1 kwietnia do dnia 31 grudnia roku, w którym odbywa się egzamin, kwartalne wynagrodzenie w wysokości nieprzekraczającej 60 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku kalendarzowym, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Wynagrodzenie nie przysługuje członkowi Komisji Egzaminacyjnej wyłączonemu na podstawie art. 286k ust. 1.
11. Minister Finansów określi, w drodze rozporządzenia, wysokość wynagrodzenia członków Komisji Egzaminacyjnej, mając na uwadze nakład pracy oraz zakres realizowanych przez nich obowiązków związanych z przygotowaniem i przeprowadzeniem egzaminu.
Art. 286i.
1. Pracami Komisji Egzaminacyjnej kieruje przewodniczący Komisji Egzaminacyjnej wyznaczony przez Ministra Finansów spośród jej członków. Przewodniczący Komisji Egzaminacyjnej reprezentuje Komisję Egzaminacyjną. W przypadku wyłączenia przewodniczącego Komisji Egzaminacyjnej na podstawie art. 286k ust. 1 Minister Finansów powierza czasowe pełnienie obowiązków przewodniczącego Komisji Egzaminacyjnej innemu jej członkowi.
2. Komisja Egzaminacyjna podejmuje rozstrzygnięcia na posiedzeniach w formie uchwał podejmowanych zwykłą większością głosów. W przypadku wyłączenia członka Komisji Egzaminacyjnej na podstawie art. 286k ust. 1, a także przy równej liczbie głosów rozstrzyga głos przewodniczącego Komisji Egzaminacyjnej.
3. Posiedzenia Komisji Egzaminacyjnej mogą odbywać się w formie zdalnej.
4. W przypadku utrwalania posiedzeń Komisji Egzaminacyjnej za pomocą urządzeń rejestrujących obraz i dźwięk warunki przechowywania zapisów obrazu i dźwięku oraz ochrony danych, w tym danych osobowych, utrwalonych na tych zapisach zapewnia dyrektor KSAP.
5. Komisja Egzaminacyjna określa regulamin swojego działania.
Art. 286j.
1. Do zadań Komisji Egzaminacyjnej należy:
1) zatwierdzanie listy kandydatów;
2) zatwierdzanie pytań testowych i zadania egzaminacyjnego, o których mowa w art. 286l ust. 2, wraz z arkuszem prawidłowych odpowiedzi na pytania testowe i kluczem rozwiązania zadania egzaminacyjnego oraz innych materiałów służących do przeprowadzenia egzaminu;
3) unieważnianie egzaminu w przypadkach, o których mowa w art. 286n;
4) rozpatrywanie odwołania od wykluczenia z egzaminu oraz odwołania, o którym mowa w art. 286p ust. 1 pkt 2;
5) zatwierdzanie listy kandydatów, którzy złożyli egzamin z wynikiem pozytywnym;
6) wydawanie zaświadczeń o złożeniu egzaminu z wynikiem pozytywnym.
2. Komisja Egzaminacyjna przedkłada Ministrowi Finansów, w terminie do dnia 31 grudnia, sprawozdanie z działalności w roku bieżącym.
Art. 286k.
1. Minister Finansów, na wniosek dyrektora KSAP, wyłącza członka Komisji Egzaminacyjnej z realizacji zadań Komisji Egzaminacyjnej, o których mowa w art. 286j ust. 1 pkt 2-6, w przypadku gdy do egzaminu zakwalifikowano kandydata będącego:
1) jego małżonkiem;
2) osobą pozostającą z nim w stosunku:
a) pokrewieństwa albo powinowactwa do drugiego stopnia,
b) przysposobienia;
3) osobą pozostającą wobec niego w stosunku osobistym innego rodzaju albo w stosunku służbowym, który mógłby wywoływać wątpliwości co do jego bezstronności.
2. Powody wyłączenia trwają pomimo ustania przesłanek wyłączenia, o których mowa w ust. 1.
3. Członek Komisji Egzaminacyjnej składa, w formie pisemnej, pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń wynikającej z art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny, oświadczenie o braku istnienia okoliczności, o których mowa w ust. 1 i 2. Składający oświadczenie zamieszcza w nim klauzulę o następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.", która zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
Art. 286l.
1. Egzamin jest składany w formie pisemnej i obejmuje sprawdzenie przygotowania kandydata do prowadzenia audytu wewnętrznego w sektorze finansów publicznych, w tym:
1) wiedzy z zakresu:
a) przepisów ustawy i przepisów wydanych na jej podstawie, w szczególności regulujących kontrolę zarządczą i audyt wewnętrzny,
b) innych niż wskazane w lit. a przepisów regulujących funkcjonowanie sektora finansów publicznych i jednostek sektora finansów publicznych,
c) standardów kontroli zarządczej dla sektora finansów publicznych i standardów audytu wewnętrznego dla jednostek sektora finansów publicznych;
2) umiejętności stosowania wiedzy z zakresu, o którym mowa w pkt 1;
3) kompetencji analitycznych, społecznych i technicznych niezbędnych do skutecznego prowadzenia audytu wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych.
2. Egzamin składa się z dwóch części:
1) pytań testowych;
2) zadania egzaminacyjnego.
3. Minister Finansów, niepóźniej niż do końca stycznia roku, w którym odbędzie się egzamin, ogłosi w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu go obsługującego wykaz tytułów aktów prawnych obejmujących przepisy, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b.
Art. 286m.
1. W trakcie egzaminu kandydat nie może korzystać z pomocy innej osoby, posiadać niedozwolonych materiałów lub urządzeń służących do kopiowania, przekazywania i odbioru informacji, a także pomagać innym kandydatom lub w inny sposób zakłócać przebiegu egzaminu.
2. Członek Komisji Egzaminacyjnej wyklucza z egzaminu kandydata, który podczas egzaminu korzystał z pomocy innej osoby, posiadał niedozwolone materiały lub urządzenia, pomagał innym kandydatom lub w inny sposób zakłócał przebieg egzaminu. Wykluczenie z egzaminu jest równoznaczne z uzyskaniem negatywnego wyniku egzaminu.
3. Kandydatowi wykluczonemu z egzaminu przysługuje prawo wniesienia pisemnego odwołania do Komisji Egzaminacyjnej w terminie 7 dni od dnia egzaminu, z którego został wykluczony.
4. Rozstrzygnięcie Komisji Egzaminacyjnej w sprawie odwołania od wykluczenia kandydata z egzaminu jest ostateczne.
Art. 286n.
W przypadku rażących uchybień formalnych w przebiegu egzaminu lub nieprzewidzianych sytuacji mających wpływ na przebieg egzaminu Komisja Egzaminacyjna może unieważnić egzamin.
Art. 286o.
Pozytywny wynik egzaminu uzyskuje kandydat, który w każdej z dwóch części egzaminu uzyskał co najmniej 75 % możliwych do zdobycia punktów.
Art. 286p.
1. Kandydatowi, który uzyskał negatywny wynik egzaminu, przysługuje:
1) prawo wglądu do tej części egzaminu, z której nie otrzymał wymaganej liczby punktów - w terminie 7 dni od dnia przekazania informacji o tym wyniku;
2) prawo wniesienia pisemnego odwołania do Komisji Egzaminacyjnej odpowiednio od wyniku egzaminu albo tej części egzaminu, z której nie otrzymał wymaganej liczby punktów - w terminie 14 dni od dnia przekazania informacji o tym wyniku.
2. Podczas dokonywania wglądu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, kandydat może sporządzać notatki.
3. Rozstrzygnięcie Komisji Egzaminacyjnej w sprawie odwołania, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, jest ostateczne.
Art. 286q.
1. Kandydat, który uzyskał pozytywny wynik egzaminu, otrzymuje zaświadczenie o złożeniu egzaminu z wynikiem pozytywnym. Zaświadczenie zawiera imię i nazwisko oraz numer PESEL kandydata oraz imię i nazwisko oraz podpis przewodniczącego Komisji Egzaminacyjnej.
2. Zaświadczenie o złożeniu egzaminu z wynikiem pozytywnym jest wydawane w dwóch egzemplarzach. Jeden egzemplarz przechowuje się w KSAP w celu wydania jego kopii.
Art. 286r.
1. Dane osobowe osoby, która założyła w systemie indywidualne konto kandydackie, przechowuje się przez okres 5 lat, licząc od roku następującego po roku, w którym założono to konto.
2. Egzemplarz zaświadczenia, o którym mowa w art. 286q ust. 2, KSAP przechowuje przez okres 50 lat, licząc od roku następującego po roku, w którym kandydat przystąpił do egzaminu.
Art. 286s.
Minister Finansów określi, w drodze rozporządzenia:
1) wysokość opłaty egzaminacyjnej, biorąc pod uwagę poziom kosztów ponoszonych przez KSAP na realizację zadań związanych z organizacją i przeprowadzeniem egzaminu oraz obsługą Komisji Egzaminacyjnej i wynagrodzeniem jej członków;
2) sposób zakładania, udostępniania i uwierzytelniania indywidualnych kont w systemie, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia jednolitej procedury postępowania użytkowników tych kont oraz ich jednoznacznej identyfikacji;
3) sposób uiszczania opłaty egzaminacyjnej, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia sprawnej weryfikacji uiszczania tej opłaty i jej prawidłowego rozliczenia;
4) sposób i tryb przeprowadzania egzaminu, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia obiektywnego i sprawnego przeprowadzenia egzaminu;
5) materiały, które kandydat może posiadać w trakcie egzaminu, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia prawidłowego przebiegu egzaminu;
6) sposób uzyskiwania przez kandydata wglądu w przypadku, o którym mowa w art. 286p ust. 1 pkt 1, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia sprawnego i prawidłowego dostępu do tej części egzaminu, z której kandydat nie otrzymał wymaganej liczby punktów;
7) sposób i tryb wnoszenia oraz rozpatrywania odwołania od wykluczenia kandydata z egzaminu oraz odwołania, o którym mowa w art. 286p ust. 1 pkt 2, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia sprawnego składania tych odwołań oraz jednolitego postępowania Komisji Egzaminacyjnej;
8) sposób składania wniosku o zwrot opłaty wstępnej lub opłaty za egzamin oraz sposób i tryb zwrotu tych opłat, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia sprawnego składania tego wniosku oraz prawidłowego rozliczania tych opłat;
9) wzór zaświadczenia o złożeniu egzaminu z wynikiem pozytywnym oraz tryb i sposób otrzymywania tego zaświadczenia oraz jego kopii, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia jednolitości danych zawartych w tym zaświadczeniu i jego kopii oraz postępowania kandydatów i KSAP;
10) sposób rozliczania oraz przekazywania do budżetu państwa pobranej od kandydatów opłaty egzaminacyjnej, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia prawidłowego rozliczenia się KSAP z tego tytułu z budżetem państwa.
Art. 287.
Art. 288.
Art. 289.
Art. 290.
wymogi, jakie powinien spełniać regulamin komitetu audytu
- mając na uwadze zapewnienie rzetelnej identyfikacji i oceny ryzyk, pracy audytu wewnętrznego w działach administracji rządowej oraz sprawne funkcjonowanie komitetu audytu.
Art. 291.
Art. 292.
Art. 293.
Art. 294.
Art. 295.
Art. 296.
Art. 296a
Do ustalenia na lata 2026-2029 relacji, o której mowa w art. 242 ust. 1 i 2, dochody bieżące jednostki samorządu terytorialnego mogą być powiększone także o przychody, o których mowa w art. 217 ust. 2 pkt 6.
W latach 2024-2029 jednostka samorządu terytorialnego może w danym roku budżetowym przekroczyć relację, o której mowa w art. 242 ust. 1 i 2, jeżeli w latach 2022-2029 suma przekroczeń tej relacji w poszczególnych latach nie będzie wyższa od sumy nadwyżek wynikających z tej relacji w poszczególnych latach.
Art. 296b.
Do ustalenia na lata 2026-2029 relacji, o której mowa w art. 243 ust. 1, nie stosuje się przepisów art. 243 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 3 pkt 2.
Art. 296c.
W latach 2024-2029 relacja, o której mowa w art. 243 ust. 1, może nie być zachowana, jeżeli prognozowana łączna kwota długu jednostki samorządu terytorialnego na koniec danego roku nie przekroczy 100 % planowanych dochodów ogółem tej jednostki w tym roku budżetowym, pomniejszonych o planowane kwoty dotacji i środków o podobnym charakterze oraz powiększonych o przychody z tytułów określonych w art. 217 ust. 2 pkt 4-8 nieprzeznaczone na sfinansowanie deficytu budżetowego.
W latach 2024-2029 łączna kwota długu jednostki samorządu terytorialnego, która prognozowała na koniec danego roku niezachowanie relacji, o której mowa w art. 243 ust. 1, nie może przekraczać 100 % wykonanych w tym roku budżetowym dochodów ogółem tej jednostki, pomniejszonych o kwoty wykonanych dotacji i środków o podobnym charakterze oraz powiększonych o przychody z tytułów określonych w art. 217 ust. 2 pkt 4-8 nieprzeznaczone na sfinansowanie deficytu budżetowego.
Niezachowanie w latach 2024-2029 relacji, o której mowa w art. 243 ust. 1, nie może zagrażać realizacji zadań publicznych przez jednostkę samorządu terytorialnego w roku budżetowym i latach następnych. Regionalna izba obrachunkowa, wydając opinie, o których mowa w art. 91 ust. 2, art. 230 ust. 3 i 4 oraz art. 246, ocenia również wpływ niezachowania tej relacji na realizację zadań publicznych.
Art. 297.