Elastyczne, krótkoterminowe i nadal powszechnie stosowane – tak można podsumować charakter umów o dzieło w Polsce. Dane Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za pierwsze półrocze 2025 roku pokazują, że aż 28,28% umów o dzieło trwa dokładnie jeden dzień, a niemal co trzecia – nie więcej niż dwa dni. To istotna informacja również dla instytucji kultury, które w wielu przypadkach korzystają z tej formy współpracy, m.in. przy organizacji wydarzeń artystycznych, projektów edukacyjnych czy usług specjalistycznych. Choć w porównaniu z analogicznym okresem roku 2024 liczba zawieranych umów nieco spadła, dane ZUS potwierdzają, że umowa o dzieło pozostaje ważnym narzędziem uelastyczniania rynku pracy, w tym również w kulturze. Jest szczególnie użyteczna tam, gdzie liczy się efekt zadaniowy, a nie stała relacja etatowa – np. przy realizacji spektaklu, publikacji wydawniczej czy współpracy z artystami lub ekspertami zewnętrznymi.