To zatrudniony składając oświadczenie o stosowaniu kwoty zmniejszającej podatek powinien zadecydować, w przypadku której umowy/których umów ta kwota ma być uwzględniania i w jakiej proporcji (1/12, 1/24 czy 1/36). A więc płatnik nie powinien stosować omawianego pomniejszenia w zależności od wysokości przychodu, dochodu czy zaliczki podatkowej. Oczywiście w danym miesiącu kwota zmniejszająca nie może przekroczyć 300 zł.

Od 1 stycznia 2023 roku przepisy pozwalają na:

• stosowanie kwoty zmniejszającej podatek przez wszystkich płatników, którzy pobierają zaliczki na podatek (m.in.: przez pracodawców i zleceniodawców);
• dzielenie miesięcznej kwoty zmniejszającej podatek (300 zł) maksymalnie na 3 płatników w proporcji.

Dzięki powyższemu podatnik może swobodniej decydować o zastosowaniu kwoty wolnej przez płatnika i zamiast jednego płatnika ma możliwość wskazać do trzech płatników, którzy mogą zastosować kwotę zmniejszającą podatek.

W efekcie, w przypadku uzyskiwania w danym miesiącu przychodów od więcej niż jednego płatnika, podatnik od 2023 r. został uprawniony do składania nawet dwóm lub trzem płatnikom oświadczenia o stosowanie kwoty zmniejszającej, o ile:

• łączna kwota pomniejszenia stosowana przez wszystkich płatników w konkretnym miesiącu nie przekracza kwoty stanowiącej 1/12 kwoty zmniejszającej podatek oraz
• w roku podatkowym podatnik za pośrednictwem płatnika nie skorzystał w pełnej wysokości z pomniejszenia kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej, w tym również gdy złożył wniosek o niepobieranie zaliczek w danym roku podatkowym na mocy dodanego do ustawy PIT art. 31c.

Podatnik, mając na uwadze wybór najlepszego dla siebie rozwiązania, może więc po zmianach „dzielić” 1/12 kwoty zmniejszającej podatek maksymalnie na trzy części i upoważnić w związku z tym do jej stosowania maksymalnie trzech płatników.

W konsekwencji, jego zaliczka podatkowa – po złożeniu stosownego oświadczenia – może być pomniejszana u każdego płatnika:

• 1/24 kwoty zmniejszającej podatek (o 150 zł), przy upoważnieniu dwóch płatników,
• 1/36 kwoty zmniejszającej podatek (o 100 zł), przy upoważnieniu trzech płatników.

Oczywiście przy jednym płatniku kwota zmniejszająca miesięczną należność podatkową wynosić powinna 300 zł.

Co istotne, miesięczna suma pomniejszenia zaliczki na podatek dochodowy nie może przekroczyć 1/12 kwoty zmniejszającej podatek.

Jeśli podatnik otrzymuje w danym miesiącu od tego samego płatnika przychody z różnych tytułów, wówczas płatnik stosuje do tych przychodów oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia z tym zastrzeżeniem, że łączna kwota zmniejszająca zastosowana w konkretnym miesiącu nie może przekroczyć ani 1/12 kwoty zmniejszającej ani kwoty wskazanej we wspomnianym oświadczeniu.

Z wyjaśnień resortu finansów wynika, że od 2023 r.:

• przepisy przewidują, że podatnik uzyskujący przychody z kilku źródeł przychodów (np. z umowy o pracę i z umowy zlecenia) może w sposób przez niego wybrany kształtować korzystną dla siebie sytuację podatkową,
• w rezultacie podatnik będzie uprawniony do podziału przysługującej mu 1/12 kwoty zmniejszającej zaliczkę na podatek na max. 3 płatników. O podziale tej kwoty w żadnym przypadku nie będzie decydował jednak sam płatnik. Ma on stosować taką część kwoty zmniejszającej zaliczkę na podatek, jaką w oświadczeniu wskaże mu podatnik (a więc 100 zł, 150 zł lub 300 zł);
• oczywiście w przypadku, gdy podatnik wskaże swojemu płatnikowi nieprawidłowo kwotę zmniejszającą zaliczkę na podatek, np. w przypadku umowy o pracę całą 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, a w przypadku umowy zlecenia dodatkowo 1/24, czy 1/36 kwoty zmniejszającej podatek, to płatnik powinien taką sytuację wyjaśnić z podatnikiem i wskazać mu, że nie może tego zrobić, gdyż obowiązujące regulacje na to mu nie pozwalają.