Jeżeli nie ma podstaw do zastosowania art. 148 1§ 1 Kodeksu pracy, pracodawca może zmienić kwalifikację prawną udzielonego zwolnienia od pracy. Gdyby dany stan faktyczny obejmował zarówno konieczność stawienia się przed sądem, jak i działanie siły wyższej w pilnych sprawach rodzinnych spowodowanych chorobą lub wypadkiem, jeżeli jest niezbędna natychmiastowa obecność pracownika, to pracownik miałby prawo skorzystać ze zwolnienia od pracy na podstawie art. 148 1§ 1 Kodeksu pracy.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić pracownika od pracy na czas niezbędny do stawienia się na wezwanie organu administracji rządowej lub samorządu terytorialnego, sądu, prokuratury, policji albo organu prowadzącego postępowanie w sprawach o wykroczenia (§ 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy). Wspomniany przepis najpełniej odpowiada stanowi faktycznemu opisanemu w pytaniu. Zatem, co do zasady, zwolnienie od pracy powinno zostać udzielone na podstawie tego przepisu.

W myśl § 16 ust. 2 rozporządzenia w razie skorzystania przez pracownika ze zwolnienia od pracy, o którym mowa m. in. w § 6, pracodawca wydaje zaświadczenie określające wysokość utraconego wynagrodzenia za czas tego zwolnienia w celu uzyskania przez pracownika od właściwego organu rekompensaty pieniężnej z tego tytułu - w wysokości i na warunkach przewidzianych w odrębnych przepisach. Chyba że obowiązujące u danego pracodawcy przepisy prawa pracy przewidują zachowanie przez pracownika prawa do wynagrodzenia za czas zwolnienia.

Jak stanowiart. 148 1§ 1 Kodeksu pracy, pracownikowi przysługuje w ciągu roku kalendarzowego zwolnienie od pracy, w wymiarze 2 dni albo 16 godzin, z powodu działania siły wyższej w pilnych sprawach rodzinnych spowodowanych chorobą lub wypadkiem, jeżeli jest niezbędna natychmiastowa obecność pracownika. W okresie tego zwolnienia od pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia w wysokości połowy wynagrodzenia.

Wobec powyższego – jeżeli nie mieliśmy do czynienia z pilną sprawą rodzinną spowodowaną chorobą lub wypadkiem – należy uznać, że nie wystąpiły przesłanki do udzielenia pracownikowi zwolnienia od pracy na podstawieart. 148 1§ 1 Kodeksu pracy. W konsekwencji, skoro brak podstaw do zastosowania wspomnianego przepisu, pracodawca może zmienić kwalifikację prawną udzielonego zwolnienia od pracy na czas niezbędny do stawienia się na wezwanie sądu, na zwolnienie, o którym mowa w § 6 rozporządzenia.

dyby natomiast dany stan faktyczny obejmował zarówno konieczność stawienia się przed sądem, jak i działanie siły wyższej w pilnych sprawach rodzinnych spowodowanych chorobą lub wypadkiem, jeżeli jest niezbędna natychmiastowa obecność pracownika, to pracownik miałby prawo skorzystać ze zwolnienia od pracy na podstawie art. 148 1§ 1 Kodeksu pracy.