Otrzymany przez instytucję kultury zwrot nadpłaty od firmy Tauron z tytułu niewykorzystanej energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej stanowi korektę wcześniej poniesionych kosztów zakupu energii, a nie przychód operacyjny. Nadpłata powstała w wyniku rozliczenia prosumenckiego, w którym część energii oddanej do sieci nie została wykorzystana w ustawowym okresie 12 kolejnych miesięcy.

Zgodnie z zasadą memoriału oraz współmierności przychodów i kosztów, zwrot taki należy traktować jako zmniejszenie kosztów energii, ponieważ nie powstaje nowe zdarzenie gospodarcze, lecz korygowany jest koszt już ujęty w księgach.

W konsekwencji wpływ środków na rachunek bankowy można ująć zapisem:

• Wn konto 130 – Rachunek bankowy
• Ma konto 402 (lub 401/5xx) – Koszty energii elektrycznej.

Zwrot nadpłaty nie stanowi przychodu w rozumieniu ustawy o rachunkowości i nie podlega opodatkowaniu VAT. Nie jest bowiem sprzedażą energii ani świadczeniem usług, lecz wyłącznie rozliczeniem wartości wcześniej pobranej energii.

Należy jednak zastrzec, iż jednostkach, które tworzą depozyt na poczet tego rozliczenia, tj. prowadzą konto analityczne „konto prosumenckie”, zwrot będzie jedynie zamianą aktywa „depozyt” na gotówkę (bez ponownego robienia przychodu/korekty kosztów).

Wówczas przykładowe zapisy mogą wyglądać następująco:

Wpływ zwrotu na rachunek bankowy:

Wn konto 130 „Rachunek bankowy”

Ma konto 240 „Pozostałe rozrachunki – konto prosumenckie (TAURON)”

(Dla porządku) gdy depozyt był wykorzystywany do pomniejszania bieżących faktur za energię:

• Wn konto 202 „Rozrachunki z dostawcami (TAURON)”
• Ma konto 240 „Konto prosumenckie” (kompensata)

W tym wariancie zwrot nie idzie już w koszty ani w przychody, bo efekt ekonomiczny został ujęty wcześniej – wówczas, gdy utworzony został depozyt.