Samorządowa instytucja kultury może urządzić i prowadzić loterię fantową, a uzyskane środki pieniężne przeznaczyć na działalność statutową instytucji.

W loteriach fantowych uczestniczy się przez nabycie losu lub innego dowodu udziału w grze, a podmiot urządzający loterię oferuje wyłącznie wygrane rzeczowe (art. 2 ust. 1 pkt 9 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych).

Loterie fantowe mogą być urządzane, na podstawie udzielonego zezwolenia, przez osoby fizyczne, osoby prawne (a więc w szczególności przez instytucje kultury) lub jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej. Loterie fantowe,w których wartość puli wygranych nie przekracza kwoty bazowej, o której mowa w art. 70 ustawy, mogą być urządzane po dokonaniu ich zgłoszenia. Zgłoszenia dokonuje się nie później niż 30 dni przed dniem rozpoczęcia tej gry (art. 7 ust. 1 i 1a ustawy).

Dochód z loterii fantowej przeznaczany jest w całości na realizację określonych w zezwoleniu i regulaminie gry celów społecznie użytecznych (takim celem, jak się wydaje, może być działalność statutowa instytucji kultury), w szczególności dobroczynnych. Podmiot urządzający loterię fantową jest obowiązany przedstawić organowi, który udzielił zezwolenia, w terminie 30 dni od dnia zakończenia urządzanej gry, szczegółową informację w tym zakresie (art. 16 ustawy).

Zezwolenia na urządzenie loterii fantowej na obszarze właściwości miejscowej jednego dyrektora izby administracji skarbowej udziela dyrektor izby administracji skarbowej, na którego obszarze właściwości miejscowej jest urządzana i prowadzona taka gra. Zgłoszenia loterii fantowej, w której wartość puli wygranych nie przekracza kwoty bazowej, o której mowa w art. 70 ustawy, urządzanej na obszarze właściwości miejscowej jednego naczelnika urzędu celno-skarbowego, dokonuje się naczelnikowi urzędu celno-skarbowego, na którego obszarze właściwości miejscowej jest urządzana i prowadzona taka gra (art. 32 ust. 3 i 3a ustawy).

Zezwolenia na urządzenie loterii fantowej na obszarze właściwości miejscowej więcej niż jednego dyrektora izby administracji skarbowej udziela dyrektor izby administracji skarbowej właściwy według miejsca zamieszkania lub siedziby wnioskodawcy albo siedziby oddziału przedsiębiorcy zagranicznego, albo głównego miejsca wykonywania działalności gospodarczej przez przedstawiciela. W innych przypadkach gdy wnioskodawcą jest podmiot, który nie ma siedziby lub miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz w przypadku gdy nie można ustalić właściwości miejscowej organu, organem właściwym jest Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie.

Jak stanowi art. 70 ustawy, kwota bazowa dla danego roku kalendarzowego jest równa kwocie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku, w drugim kwartale roku poprzedniego, ogłoszonego w obwieszczeniu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Głównego Urzędu Statystycznego. Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 18 lipca 2024 r. w sprawie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w drugim kwartale 2024 r. (Dz.Urz.GUS z 2024 r. poz. 33), przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w drugim kwartale 2024 r. wyniosło 8167,77 zł.